Przejdź do głównej zawartości
Wersja robocza
Jest to dokument roboczy, który w dowolnym momencie może zostać zmieniony, zastąpiony lub usunięty. Nie należy korzystać z tego opracowania jako czegoś innego niż dokumentu w trakcie opracowywania.
Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.

Scenariusz testu - Oznaczenie pól wymaganych

Opracowanie: Stefan Wajda
Data zgłoszenia: 10 czerwca 2026 r., ostatnia aktualizacja: 10 czerwca 2026 r.

1. Identyfikator testu

testID-041


2. Nazwa testu

Oznaczenie pól wymaganych


3. Profil stosowania testu

Najniższy profil stosowania: profil wstępny


4. Opis testu

Test służy do sprawdzenia, czy użytkownikużytkownikosoba, która wchodzi w interakcję z produktem, usługą lub środowiskiem jest informowany, które pola formularza są obowiązkowe do wypełnienia.

Co oznacza pojęcie „pole wymagane”?

Pole wymagane to takie pole formularza, którego wypełnienie jest konieczne do ukończenia procesu lub wysłania formularza.

Przykłady:

  • adres e-mail wymagany do założenia konta,
  • numer PESEL wymagany do złożenia wniosku,
  • zgoda na warunki korzystania z usługi.

Dlaczego oznaczenie pól wymaganych jest ważne?

Użytkownik powinien wiedzieć jeszcze przed rozpoczęciem wypełniania formularza:

  • które pola są obowiązkowe,
  • które pola są opcjonalne,
  • jakie informacje musi przygotować.

Informowanie o obowiązkowości pola dopiero po wystąpieniu błędu jest rozwiązaniem niewystarczającym.


5. Mapowanie do standardów

WCAG 2.1

  • 3.3.2 Etykiety lub instrukcje (A)

EN 301 549

  • 9.3.3.2 Labels or Instructions
  • 10.3.3.2 Labels or Instructions
  • 11.3.3.2 Labels or Instructions

Techniki WCAG

Techniki wystarczające

  • G131
  • G184
  • H90
  • H71

Techniki wspierające

  • ARIA1
  • ARIA9
  • ARIA17

6. Zastosowanie do treści

Test stosuje się do wszystkich formularzy zawierających pola obowiązkowe, w szczególności:

  • formularzy kontaktowych,
  • formularzy logowania,
  • formularzy rejestracyjnych,
  • formularzy usług publicznych,
  • formularzy zamówień,
  • formularzy zgłoszeniowych,
  • formularzy rekrutacyjnych.

7. Oczekiwany wynik

Za zgodny uznaje się formularz, dla którego:

  • każde pole wymagane jest oznaczone,
  • oznaczenie jest widoczne przed rozpoczęciem wypełniania formularza,
  • użytkownik może odróżnić pola wymagane od opcjonalnych,
  • oznaczenie nie opiera się wyłącznie na kolorze,
  • oznaczenie nie opiera się wyłącznie na właściwościach zmysłowych, takich jak położenie, kształt lub rozmiar.

8. Dlaczego to jest ważne

Brak oznaczenia pól wymaganych powoduje, że użytkownik:

  • nie wie, które dane musi podać,
  • częściej popełnia błędy,
  • traci czas na poprawianie formularza,
  • może zrezygnować z realizacji zadania.

Wyraźne oznaczenie pól wymaganych pomaga użytkownikowi przygotować potrzebne informacje i poprawnie wypełnić formularz za pierwszym razem.


9. Kogo to dotyczy

Test ma szczególne znaczenie dla:

  • osób niewidomych korzystających z czytników ekranu,
  • osób słabowidzących,
  • osób z niepełnosprawnościami poznawczymi,
  • osób z trudnościami koncentracji uwagi,
  • osób starszych,
  • wszystkich użytkowników wypełniających formularze.

10. Sposób testowania

Krok 1

Odszukaj formularze zawierające pola obowiązkowe.

Krok 2

Przeanalizuj etykiety oraz instrukcje formularza.

Krok 3

Sprawdź, czy każde pole wymagane jest oznaczone.

Krok 4

Sprawdź, czy użytkownik może rozpoznać oznaczenie jeszcze przed rozpoczęciem wypełniania formularza.

Krok 5

Spróbuj wysłać formularz bez wypełnienia części pól.

Krok 6

Na podstawie komunikatów błędów ustal, które pola są faktycznie wymagane.

Krok 7

Porównaj pola wymagane z oznaczeniami widocznymi w formularzu.

Krok 8

Sprawdź, czy oznaczenie pól wymaganych:

  • nie opiera się wyłącznie na kolorze,
  • nie opiera się wyłącznie na położeniu,
  • nie opiera się wyłącznie na kształcie lub rozmiarze.

11. Kryteria oceny wyniku

Wynik pozytywny

Wszystkie pola wymagane są jednoznacznie oznaczone.

Wynik częściowo pozytywny

Pojedyncze pola wymagane nie są oznaczone lub oznaczenie jest niejednoznaczne.

Wynik negatywny

Pola wymagane nie są oznaczone albo oznaczenie nie pozwala użytkownikowi określić obowiązkowości pola.


12. Typowe niezgodności

Najczęściej spotykane błędy:

  • brak oznaczenia pól wymaganych,
  • oznaczenie pól wymaganych wyłącznie kolorem,
  • oznaczenie wymaganych pól wyłącznie przez położenie,
  • brak wyjaśnienia znaczenia symbolu gwiazdki,
  • nieoznaczenie części pól wymaganych,
  • pola oznaczone jako opcjonalne, mimo że są wymagane.

13. Dobre praktyki

  • Stosowanie symbolu „*” wraz z objaśnieniem jego znaczenia.
  • Informowanie na początku formularza o sposobie oznaczania pól wymaganych.
  • Oznaczanie pól wymaganych bezpośrednio przy etykiecie.
  • Zachowanie spójnego sposobu oznaczania w całym serwisie.
  • Testowanie formularzy przy użyciu technologii wspomagających.

14. Wynik testu

  • Zgodne
  • Częściowo zgodne
  • Niezgodne
  • Nie dotyczy

15. Ustalenia

Miejsce na opis ustaleń osoby przeprowadzającej test.


16. Przykładowy opis niezgodności do raportu lub deklaracji

Formularz zawiera pola obowiązkowe, które nie są oznaczone przed rozpoczęciem jego wypełniania. Użytkownik dowiaduje się o konieczności podania danych dopiero po wystąpieniu błędu walidacji.

lub

Oznaczenie pól wymaganych opiera się wyłącznie na kolorze etykiety, co może być niedostępne dla części użytkowników.


17. Rekomendacje naprawcze

  • Oznaczyć wszystkie pola wymagane.
  • Umieścić oznaczenie bezpośrednio przy etykiecie pola.
  • Zapewnić wyjaśnienie znaczenia stosowanych oznaczeń.
  • Nie opierać oznaczeń wyłącznie na kolorze.
  • Zweryfikować zgodnośćzgodnośćStopień spełnienia określonych wymagań dotyczących dostępności cyfrowej. Ocena zgodności jest jednym ze źródeł informacji wykorzystywanych przez SZDC, lecz nie wyczerpuje wiedzy o rzeczywistej dostępności. formularzy z WCAG 3.3.2 przed publikacją.

18. Powiązane testy

  • Widoczne etykiety lub instrukcje
  • Opisowe etykiety
  • Format danych
  • Programowe powiązanie etykiety z polem
  • Identyfikacja błędów
  • Komunikaty o błędach
  • Sugestie korekty błędów