Przejdź do głównej zawartości
Wersja robocza
Jest to dokument roboczy, który w dowolnym momencie może zostać zmieniony, zastąpiony lub usunięty. Nie należy korzystać z tego opracowania jako czegoś innego niż dokumentu w trakcie opracowywania.
Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.

Scenariusz testu - Odczyt formularza przez czytnik ekranu

Opracowanie: Stefan Wajda
Data zgłoszenia: 11 czerwca 2026 r., ostatnia aktualizacja: 11 czerwca 2026 r.

1. Identyfikator testu​

testID-048

2. Nazwa testu​

Odczyt formularza przez czytnik ekranu

3. Profil stosowania testu​

Najniższy profil stosowania: profil wstępny

4. Opis testu​

Test służy do sprawdzenia, czy użytkownikużytkownikosoba, która wchodzi w interakcję z produktem, usługą lub środowiskiem korzystający z czytnika ekranu otrzymuje wszystkie informacje niezbędne do poprawnego wypełnienia formularza.

Jest to test syntetyczny, pozwalający ocenić praktyczne działaniedziałanieZaplanowana czynność realizowana w odpowiedzi na podjętą decyzję. Działania mogą prowadzić do usunięcia problemów, ograniczenia ryzyka, poprawy dostępności lub doskonalenia SZDC. wielu wymagań dostępności związanych z formularzami.

Co oznacza „odczyt formularza”?​

Odczyt formularza polega na przekazywaniu użytkownikowi przez czytnik ekranu informacji niezbędnych do korzystania z formularza.

W szczególności użytkownik powinien otrzymywać informacje o:

  • nazwie pola,
  • rodzaju pola,
  • obowiązkowości pola,
  • instrukcjach dotyczących wprowadzania danych,
  • grupach pól formularza,
  • błędach i komunikatach walidacyjnych.

Co sprawdza ten test?​

Test pozwala ocenić między innymi:

  • programowe powiązanie etykiet z polami,
  • dostępne nazwy pól,
  • dostępne opisy pól,
  • oznaczenia pól wymaganych,
  • instrukcje dotyczące formatu danych,
  • grupowanie pól formularza,
  • identyfikację błędów,
  • sugestie korekty błędów.

Czego nie sprawdza ten test?​

Test nie zastępuje szczegółowych testów:

  • Widoczne etykiety lub instrukcje,
  • Opisowe etykiety,
  • Oznaczenie pól wymaganych,
  • Format danych,
  • Etykiety powiązane programowo,
  • Identyfikacja błędów,
  • Sugestie korekty błędów.

Jego celem jest ocenaocenaWynik analizy informacji prowadzący do sformułowania wniosku stanowiącego podstawę podjęcia decyzji. Ocena może dotyczyć między innymi stanu dostępności i zgodności, skuteczności działań, dojrzałości organizacji, ryzyka lub możliwości zapewnienia dostępności. rzeczywistego doświadczenia użytkownika technologii wspomagającej.

5. Mapowanie do standardów​

WCAG 2.1​

Test wspiera ocenę zgodności między innymi z:

  • 1.3.1 Informacje i relacje (A)
  • 3.3.1 Identyfikacja błędów (A)
  • 3.3.2 Etykiety lub instrukcje (A)
  • 3.3.3 Sugestie korekty błędów (AA)
  • 3.3.4 Zapobieganie błędom (AA)
  • 4.1.2 Nazwa, rola, wartość (A)

EN 301 549​

  • 9.1.3.1 Info and Relationships
  • 9.3.3.1 Error Identification
  • 9.3.3.2 Labels or Instructions
  • 9.3.3.3 Error Suggestion
  • 9.3.3.4 Error Prevention
  • 9.4.1.2 Name, Role, Value

6. Zastosowanie do treści​

Test stosuje się do:

  • formularzy kontaktowych,
  • formularzy wyszukiwania,
  • formularzy logowania,
  • formularzy rejestracyjnych,
  • formularzy usług publicznych,
  • formularzy zgłoszeniowych,
  • formularzy zakupowych,
  • formularzy rekrutacyjnych,
  • formularzy transakcyjnych.

Wyjątki​

Jeżeli na stronie nie występują formularze, wynik oznacza się jako:

Nie dotyczy (ND).

7. Oczekiwany wynik​

Za zgodny uznaje się formularz, dla którego użytkownik czytnika ekranu otrzymuje wszystkie informacje niezbędne do jego poprawnego wypełnienia, w szczególności:

  • nazwę pola,
  • informację o rodzaju pola,
  • informację o obowiązkowości pola,
  • instrukcje dotyczące danych,
  • informacje o grupach pól,
  • komunikaty błędów,
  • wskazówki umożliwiające poprawienie błędów.

Użytkownik może samodzielnie zrozumieć formularz i ukończyć zadanie.

8. Dlaczego to jest ważne​

Formularz może wyglądać poprawnie wizualnie, a jednocześnie być niezrozumiały dla użytkownika czytnika ekranu.

Brak dostępu do etykiet, instrukcji lub komunikatów powoduje, że użytkownik:

  • nie wie, jakie dane należy podać,
  • popełnia więcej błędów,
  • nie może ukończyć formularza,
  • może zrezygnować z korzystania z usługi.

Test pozwala ocenić rzeczywistą użyteczność formularza dla osób korzystających z technologii wspomagających.

9. Kogo to dotyczy​

Test ma szczególne znaczenie dla:

  • osób niewidomych korzystających z czytników ekranu,
  • osób głuchoniewidomych korzystających z monitorów brajlowskich,
  • osób słabowidzących korzystających z technologii wspomagających,
  • osób korzystających z nawigacji klawiaturowej wspieranej przez czytnik ekranu.

10. Sposób testowania​

Krok 1​

Uruchom czytnik ekranu, np.:

  • NVDA,
  • VoiceOver,
  • JAWS,
  • TalkBack.

Krok 2​

Otwórz formularz.

Krok 3​

Przemieszczaj się pomiędzy polami formularza wyłącznie za pomocą klawiatury.

Krok 4​

Dla każdego pola sprawdź, czy czytnik odczytuje:

  • nazwę pola,
  • typ pola,
  • informację o obowiązkowości,
  • instrukcje dotyczące danych.

Krok 5​

Sprawdź grupy pól formularza.

Oceń, czy czytnik odczytuje:

  • nazwę grupy,
  • dostępne odpowiedzi,
  • dodatkowe instrukcje.

Krok 6​

Wypełnij formularz poprawnymi danymi.

Krok 7​

Wypełnij formularz błędnymi danymi.

Przykładowo:

  • pozostaw wymagane pole puste,
  • wpisz nieprawidłowy adres e-mail,
  • wpisz błędny format daty.

Krok 8​

Sprawdź, czy czytnik odczytuje:

  • komunikaty błędów,
  • informacje o błędnych polach,
  • wskazówki dotyczące poprawienia błędów.

Krok 9​

Spróbuj ukończyć formularz wyłącznie przy użyciu czytnika ekranu.

Krok 10​

Oceń, czy wszystkie informacje potrzebne do wykonania zadania zostały przekazane użytkownikowi.

11. Kryteria oceny wyniku​

Wynik pozytywny​

Czytnik ekranu przekazuje wszystkie informacje niezbędne do poprawnego wypełnienia formularza i ukończenia zadania.

Wynik częściowo pozytywny​

Większość informacji jest dostępna, jednak występują pojedyncze problemy utrudniające korzystanie z formularza.

Wynik negatywny​

Brakuje istotnych informacji niezbędnych do zrozumienia formularza lub ukończenia procesu.

12. Typowe niezgodności​

Najczęściej spotykane błędy:

  • brak odczytu etykiety pola,
  • brak odczytu informacji o obowiązkowości pola,
  • brak odczytu instrukcji formatowania danych,
  • brak odczytu grup pól wyboru,
  • brak odczytu komunikatów błędów,
  • brak odczytu sugestii korekty błędów,
  • nieczytelne lub niezrozumiałe komunikaty odczytywane przez czytnik,
  • utrata informacji dostępnych użytkownikom widzącym.

13. Dobre praktyki​

  • Testowanie formularzy przy użyciu czytnika ekranu przed publikacją.
  • Stosowanie poprawnych powiązań programowych.
  • Zapewnienie dostępnych nazw i opisów wszystkich pól.
  • Zapewnienie odczytu informacji o obowiązkowości pól.
  • Zapewnienie odczytu komunikatów błędów i instrukcji.
  • Przeprowadzanie testów z udziałem użytkowników technologii wspomagających.

14. Wynik testu​

  • Zgodne
  • Częściowo zgodne
  • Niezgodne
  • Nie dotyczy

15. Ustalenia​

Miejsce na opis ustaleń osoby przeprowadzającej test.

16. Przykładowy opis niezgodności do raportu lub deklaracji​

Formularz nie przekazuje użytkownikom czytników ekranu wszystkich informacji niezbędnych do jego poprawnego wypełnienia. Część etykiet, instrukcji lub komunikatów błędów nie jest odczytywana przez technologię wspomagającą.

lub

Czytnik ekranu nie odczytuje części informacji dostępnych użytkownikom widzącym, co utrudnia lub uniemożliwia samodzielne ukończenie formularza.

17. Rekomendacje naprawcze​

  • Zapewnić programowe powiązanie etykiet z polami formularza.
  • Zapewnić odczyt instrukcji i opisów przez technologie wspomagające.
  • Zapewnić odczyt informacji o obowiązkowości pól.
  • Powiązać komunikaty błędów z odpowiednimi polami.
  • Zweryfikować formularz przy użyciu czytnika ekranu.
  • Uwzględnić test formularzy z wykorzystaniem technologii wspomagających w procedurach odbioru i kontroli jakości.

18. Powiązane testy​

  • Widoczne etykiety lub instrukcje
  • Opisowe etykiety
  • Oznaczenie pól wymaganych
  • Format danych
  • Etykiety powiązane programowo
  • Identyfikacja błędów
  • Sugestie korekty błędów
  • Zapobieganie błędom
  • Odczyt struktury przez czytnik ekranu
  • Dostęp z klawiatury