Wersja robocza

Jest to dokument roboczy, który w dowolnym momencie może zostać zmieniony, zastąpiony lub usunięty. Nie należy korzystać z tego opracowania jako czegoś innego niż dokumentu w trakcie opracowywania.
Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.

O wymiarze Zaopatrzenie

Opracowanie: Stefan Wajda

Data zgłoszenia: 16 czerwca 2025 r., ostatnia aktualizacja: 24 września 2025 r.

?? Wymiar Zaopatrzenie

(Zakupy, pozyskiwanie, zamówienia, umowy, odbiory - pod kątem zapewniania dostępności cyfrowej)

1. Definicja wymiaru

Wymiar Zaopatrzenie obejmuje wszystkie procesy związane z nabywaniem technologii informacyjno-komunikacyjnych (TIK), treści cyfrowych oraz usług, które wpływają na dostępność cyfrową organizacji. Dotyczy zarówno zakupów bezpośrednich (np. oprogramowania, usług programistycznych, platform edukacyjnych), jak i zakupów pośrednich, w których komponent cyfrowy stanowi tylko część przedmiotu zamówienia (np. sprzęt komputerowy, systemy rezerwacji, szkolenia online, usługi tworzenia materiałów informacyjnych).

W dojrzałych organizacjach dostępność cyfrowa jest integralnym elementem każdego etapu zakupowego — od przygotowania wymagań, przez ocenę ofert, po odbiór i obsługę serwisową. Dotyczy to zarówno zakupów standardowych produktów rynkowych (COTS), jak i usług tworzenia treści, redakcji, digitalizacji czy projektowania stron internetowych.

Wymiar ten obejmuje również ustanowienie polityki zakupowej oraz stosowanie spójnych, jednolitych zapisów wymagających zgodności z normami dostępności cyfrowej.

---

2. Cel wymiaru

Celem wymiaru Zaopatrzenie jest:

• zapewnienie, że wszystkie technologie, treści i usługi cyfrowe pozyskiwane przez organizację są dostępne cyfrowo oraz zgodne z obowiązującymi normami,
• zagwarantowanie, że organizacja świadomie wybiera rozwiązania umożliwiające wszystkim użytkownikom równy dostęp,
• umożliwienie efektywnego zarządzania ryzykiem niedostępności poprzez wymagania kontraktowe i ocenę ofert,
• wzmocnienie kultury organizacyjnej, w której dostępność jest kluczowym kryterium jakości.

---

3. Odróżnienie wymiaru Zaopatrzenie od wymiaru Cykl życia TIK

Zaopatrzenie koncentruje się na pozyskiwaniu technologii i treści:
— określaniu wymagań,
— formułowaniu dokumentacji zakupowej,
— ocenie ofert i dowodów zgodności,
— zapisach umownych,
— odbiorze produktów.

Cykl życia TIK dotyczy użytkowania i utrzymania technologii po ich nabyciu:
— wdrażania,
— testowania,
— aktualizacji,
— monitorowania i reagowania na problemy dostępności,
— planowania wycofania.

Zaopatrzenie kończy się w momencie odbioru. Cykl życia TIK zaczyna się w chwili użytkowania.

---

4. Zakres wymiaru

4.1. Polityka zakupowa

• opracowanie i publikacja polityki zakupów obejmującej dostępność,
• stosowanie wymogów dostępności we wszystkich postępowaniach,
• komunikowanie polityki dostępnych zakupów dostawcom.

4.2. Wymagania w dokumentacji zakupowej

• spójne klauzule dostępności w zapytaniach, przetargach, SIWZ oraz umowach,
• wskazywanie norm (WCAG 2.1/2.2 AA, EN 301 549),
• wymaganie dokumentów potwierdzających zgodność (ACR/VPAT, wyniki testów).

4.3. Ocena ofert i dowodów

• metodologia oceny dostępności,
• system punktacji uwzględniający kryteria dostępności,
• analiza ACR/VPAT i testów dostawcy,
• ocena demonstracji produktów.

4.4. Zapisy w umowach

• obowiązek utrzymania zgodności przez cały okres użytkowania produktu,
• zapisy gwarancyjne dot. dostępności,
• wymaganie planów naprawczych w przypadku niezgodności,
• wymagania dotyczące testów dostępności przy aktualizacjach.

4.5. Zarządzanie realizacją zamówień

• odbiór z oceną dostępności,
• monitorowanie zgodności w trakcie obowiązywania umowy,
• rejestrowanie incydentów dotyczących dostępności,
• okresowe przeglądy polityki i praktyk zakupowych.

4.6. Udział specjalistów ds. dostępności

• udział eksperta ds. dostępności na etapach:
  • definiowania wymagań,
  • oceny ofert,
  • odbioru produktu.

4.7. Szkolenia

• szkolenia dla pracowników działu zakupów,
• kompetencje w zakresie interpretacji ACR/VPAT i norm dostępności,
• instrukcje wewnętrzne dotyczące oceny dostępności.

---

5. Lista punktów dowodowych

A. Dokumentacja polityki dostępnych zakupów

• polityka zakupowa obejmuje wymogi dostępności cyfrowej,
• procedury zakupowe zawierają zapisy dotyczące dostępności,
• komunikaty dla dostawców określają wymogi dostępności.

B. Wymagania w dokumentach zakupowych

• spójne klauzule dostępności we wszystkich typach zamówień,
• wskazane normy WCAG 2.1/2.2 AA lub EN 301 549,
• wymagany ACR/VPAT lub równoważne dokumenty,
• wymaganie wyników testów automatycznych i ręcznych.

C. Ocena ofert i dowodów

• stosowana metodologia oceny dostępności,
• arkusze oceny dostępności dla usług i produktów,
• analiza ACR/VPAT,
• analiza wyników testów i demonstracji,
• dokumentacja oceny punktowej.

D. Zapisy w umowach

• umowy zawierają obowiązki dot. dostępności,
• dostawca zobowiązany do utrzymania zgodności przez cały cykl życia,
• procedury reagowania na niezgodności,
• wymagania dot. planów naprawczych.

E. Zarządzanie realizacją zamówień

• protokoły odbioru zawierają weryfikację dostępności,
• rejestr incydentów związanych z niedostępnością,
• dokumenty przeglądów okresowych polityki zakupowej,
• raporty monitorowania zgodności.

F. Szkolenia pracowników

• dokumentacja szkoleń w zakresie dostępnych zakupów,
• instrukcje interpretacji norm i dokumentów zgodności,
• potwierdzenia wsparcia merytorycznego dla pracowników.

G. Współpraca międzydziałowa

• udział specjalisty ds. dostępności w procesach zakupowych,
• współpraca działów: zakupy, IT, prawnicy, komunikacja, merytoryczni.

?? Zaopatrzenie - wersja uproszczona dla małych podmiotów publicznych

(szkoły, biblioteki, domy kultury, OPS, OSiR, małe urzędy, jednostki organizacyjne gminy)

1. Definicja wymiaru

Wymiar Zaopatrzenie w małych podmiotach publicznych obejmuje podstawowe działania związane z zakupem technologii informacyjno-komunikacyjnych (TIK), treści cyfrowych oraz usług, które mają wpływ na dostępność cyfrową.
Dotyczy to przede wszystkim prostych zakupów — takich jak oprogramowanie, strony internetowe, szkolenia, platformy e-usług, materiały cyfrowe czy narzędzia biurowe — oraz dbania o to, aby zamawiane produkty były dostępne dla wszystkich użytkowników.

---

2. Cel wymiaru

Celem wymiaru Zaopatrzenie w małych podmiotach jest zapewnienie, że jednostka kupuje wyłącznie takie technologie i treści cyfrowe, które spełniają minimalne wymagania dostępności cyfrowej.
Małe podmioty nie muszą tworzyć rozbudowanych procedur — ważne jest, aby wiedzieć:

• co trzeba sprawdzić,
• jakie dokumenty wymagane są od dostawcy,
• kiedy odmówić zakupu produktu niedostępnego.

Dzięki temu ogranicza się ryzyko zakupu rozwiązań niezgodnych z prawem oraz zapewnia równy dostęp użytkownikom.

---

3. Odróżnienie wymiaru Zaopatrzenie od wymiaru Cykl życia TIK

Zaopatrzenie:

• dotyczy decyzji zakupowych,
• obejmuje przygotowanie wymagań, sprawdzenie oferty, podpisanie umowy,
• koncentruje się na tym, aby nie kupić produktu niedostępnego.

Cykl życia TIK:

• dotyczy pracy po zakupie,
• obejmuje wdrożenie, konfigurację, publikację treści, utrzymanie, aktualizacje,
• skupia się na tym, aby utrzymać dostępność podczas użytkowania produktu.

W skrócie:

• Zaopatrzenie = jak kupić dostępne rozwiązanie,
• Cykl życia TIK = jak potem z niego korzystać, aby pozostało dostępne.

---

4. Zakres wymiaru

4.1. Wymagania w zakupach

• określanie podstawowych wymagań dostępności (np. zgodność z WCAG 2.1 AA),
• używanie prostych, gotowych klauzul w zapytaniach i umowach.

4.2. Ocena ofert

• proste sprawdzenie, czy dostawca deklaruje zgodność z wymaganiami,
• wymaganie dokumentu ACR/VPAT lub innego potwierdzenia dostępności.

4.3. Zapisy umowne

• jednoznaczny zapis, że produkt ma być dostępny,
• obowiązek usunięcia problemów dostępności przez dostawcę.

4.4. Odbiór i kontrola

• podstawowe sprawdzenie, czy zamówiony produkt działa i nie ma oczywistych barier,
• możliwość zgłoszenia problemu i żądania poprawy.

4.5. Kompetencje

• minimum wiedzy wśród pracowników dokonujących zakupów (krótkie szkolenie lub instrukcja).

---

5. Lista punktów dowodowych

A. Wymagania w zakupach

• stosowanie krótkich wymagań dostępności w zapytaniach ofertowych,
• informowanie dostawców, że jednostka wymaga zgodności z prawem w zakresie dostępności.

B. Dokumentacja ofertowa

• dostawca przedstawia ACR/VPAT lub oświadczenie o dostępności,
• oferta zawiera wskazanie zgodności z WCAG lub EN 301 549.

C. Ocena ofert

• pracownicy potrafią sprawdzić, czy oferta zawiera informacje o dostępności,
• w przypadku braku takich informacji — oferta jest odrzucana lub wyjaśniana.

D. Zapisy w umowach

• umowa zawiera minimum:
  • produkt musi być dostępny,
  • dostawca usunie wykryte problemy,
  • aktualizacje nie mogą pogorszyć dostępności.

E. Odbiór zamówionych produktów

• podstawowa kontrola funkcjonalna (np. czy strona ma tekst alternatywny, czy formularz da się wypełnić),
• zgłaszanie dostawcy problemów do poprawy.

F. Kompetencje pracowników

• osoby dokonujące zakupów przeszły krótkie szkolenie lub zapoznały się z instrukcją,
• wiedzą, kiedy wezwać wsparcie specjalisty ds. dostępności (jeśli jest dostępny).

---

Wersja uproszczona dla dużych podmiotów publicznych

?? Zaopatrzenie - wersja uproszczona dla dużych podmiotów publicznych

(Zakupy, pozyskiwanie, zamówienia, umowy, odbiory - pod kątem zapewniania dostępności cyfrowej)

1. Definicja wymiaru

Wymiar Zaopatrzenie obejmuje wszystkie działania organizacji związane z nabywaniem technologii informacyjno-komunikacyjnych (TIK), treści cyfrowych oraz usług, które mogą wpływać na dostępność cyfrową. Dotyczy przygotowania dokumentacji zakupowej, formułowania wymagań, oceny ofert, podpisywania umów oraz odbioru produktów i usług.
W dużych podmiotach wymiar ten jest ściśle powiązany z polityką zakupową, procedurami przetargowymi i profesjonalnym zarządzaniem dostawcami.

---

2. Cel wymiaru

Celem wymiaru Zaopatrzenie jest zapewnienie, aby wszystkie technologie, treści cyfrowe i usługi nabywane przez organizację były dostępne cyfrowo oraz zgodne z wymogami prawa i normami dostępności.
Duże podmioty powinny gwarantować, że dostępność cyfrowa jest konsekwentnie stosowanym kryterium zakupowym, a dostawcy ponoszą odpowiedzialność za jakość i zgodność swoich produktów z wymaganiami dostępności.

---

3. Odróżnienie wymiaru Zaopatrzenie od wymiaru Cykl życia TIK

Zaopatrzenie dotyczy procesów przed nabyciem oraz w momencie zakupu, czyli:

• definiowania wymagań,
• tworzenia dokumentów przetargowych,
• oceny ofert i dowodów zgodności,
• zapisów umownych,
• odbioru i weryfikacji dostępności.

Cykl życia TIK obejmuje działania po zakupie, czyli:

• wdrożenie, konfigurację, rozwój i utrzymanie,
• aktualizacje i serwis,
• monitorowanie dostępności,
• wycofywanie technologii z użycia.

W skrócie:
Zaopatrzenie zapewnia, że organizacja kupuje rzeczy dostępne.
Cykl życia TIK dba o to, żeby pozostały dostępne podczas użytkowania.

---

4. Zakres wymiaru

4.1. Polityka zakupowa

• polityka dostępnych zakupów obejmująca TIK i treści cyfrowe,
• zasady komunikowane dostawcom.

4.2. Wymagania i dokumentacja zakupowa

• klauzule dostępności w zapytaniach, SIWZ, RFP, umowach,
• wymóg zgodności z normami (EN 301 549, WCAG 2.1/2.2),
• wymaganie dostarczenia ACR/VPAT lub równoważnych dowodów.

4.3. Ocena ofert

• ustalona metodologia oceny dostępności,
• analiza ACR/VPAT, wyników testów i demonstracji,
• stosowanie arkuszy oceny dostępności.

4.4. Zapisy w umowach

• obowiązek utrzymania dostępności,
• wymagania serwisowe i naprawcze,
• sankcje za brak zgodności.

4.5. Zarządzanie realizacją dostaw

• odbiór z kontrolą dostępności,
• monitorowanie zgodności i rejestrowanie problemów,
• okresowe przeglądy polityki zakupowej.

4.6. Kompetencje i szkolenia

• szkolenia dla pracowników działu zamówień publicznych,
• wsparcie specjalisty ds. dostępności.

---

5. Lista punktów dowodowych

A. Polityka zakupowa

• opublikowana polityka zakupowa obejmująca dostępność,
• procedury zakupowe uwzględniające wymogi dostępności.

B. Dokumentacja zakupowa

• spójne klauzule dostępności w zapytaniach i umowach,
• wskazane standardy dostępności,
• wymagane dokumenty zgodności (ACR/VPAT, testy).

C. Ocena ofert

• metodologia oceny i arkusze punktowe,
• analiza dowodów zgodności,
• dokumentacja wyników oceny.

D. Zapisy w umowach

• obowiązek utrzymania dostępności,
• plan naprawczy w razie niezgodności,
• wymagania dotyczące testów dostępności w aktualizacjach.

E. Zarządzanie realizacją

• protokoły odbioru z oceną dostępności,
• monitoring realizacji umowy,
• rejestr incydentów dotyczących niedostępności.

F. Kompetencje personelu

• szkolenia z zakresu dostępnych zakupów,
• udział specjalisty ds. dostępności w procesach zakupowych.

Wcześniejsza wersja

Opis wymiaru

The fallback content to display on prerendering Zaopatrzenie w Modelu dojrzałości dostępności obejmuje strategiczny proces skoncentrowany na znajdowaniu i nabywaniu przez organizację opłacalnych i  potrzebnych organizacji produktów i usług z komponentem technologii i treści cyfrowych (The fallback content to display on prerendering).

Gdy do procesów i dokumentów dotyczących nabywania technologii i treści cyfrowych włączone są kryteria dostępności, organizacja może być bardziej zdolna do dostarczania dostępnych produktów, usług i miejsc pracy.?

Definicja

• Dostępne cyfrowo zaopatrznie oznacza uwzględniające The fallback content to display on prerendering procesy znajdowania, wybierania, negocjowania, transakcji zakupowych i zawierania umów, w wyniku których organizacja osiąga zdolność tworzenia dostępnego środowiska pracy oraz zapewniania swoim klientom dostępnej cyfrowo komunikacji i usług.

Cel wymiaru Zaopatrzenie: Organizacja nabywa technologie i treści cyfrowe oraz powiązane usługi, które spełniają wymogi określone w normach dostępności oraz są dostępne dla wszystkich tak, jak tylko jest to możliwe.

Dojrzała dostępność cyfrowa organizacji w wymiarze Zaopatrzenie wyraża się w pełnym i spójnym stosowaniu i egzekwowaniu The fallback content to display on prerendering we wszystkich procesach pozyskiwania, w tym zakupów i wytwarzania produktów i usług z komponentem technologii informacyjno-komunikacyjnych.

Propozycje tematów zaleceń, rozwiązań i praktyk

O propozycjach

Celem tego zestawienia jest pomóc każdemu, kto chce wnieść swój wkład w pracę Sieci dostępności cyfrowej, ustalić jakie może przygotować projekty zaleceń, rozwiązań praktycznych, opisy rozwiązań (praktyk) stosowanych w swojej organizacji lub w organizacjach, z którymi współpracuje.

• Nie jest to kompletna lista tematów. Można ją wzbogacać o nowe propozycje.
• To są tylko propozycje. Można je przekształcać, modyfikować, uściślać, rozwijać

1. Organizacja reguluje zasady i tryb postępowania przy dokonywaniu zakupów technologii i treści cyfrowych lub zakupów zawierających technologie i treści cyfrowe, aby zwiększyć pewność, że w zakupach technologii i treści cyfrowych za środki publiczne dostępność cyfrowa będzie podstawowym kryterium legalności.
2. W dokumentach towarzyszących procesom zakupowym, takim jak zapytania o informacje, zapytania o propozycje, zapytania ofertowe, specyfikacje istotnych warunków zamówienia oraz umowy organizacja stosuje spójny język odnoszący się do kwestii dostępności cyfrowej || określa wymagania dotyczące dostępności, w tym …
3. Organizacja wypracuje i stosuje spójny proces i metody oceny spełniania wymagań dostępności cyfrowej oraz dowodów dostępności na etapach zgłaszania ofert, opracowywania i przekazywania do użytku nabywanych technologii i treści
4. W umowach o usługi serwisowe dotyczące technologii i treści cyfrowych organizacja uwzględnia postanowienia dotyczące wymagań dostępności, w tym zapewnienia zgodności z normami w trakcie użytkowania technologii.
5. Organizacja monitoruje i przeprowadza okresowe przeglądy stanu wdrażania swojej polityki dostępności, w tym dostępności cyfrowej w zakupach.
6. Organizacja informuje potencjalnych dostawców o swojej polityce dostępności cyfrowej w zakupach.
7. Organizacja zapewnia, że produkty i usługi cyfrowe opracowane w organizacji spełniają lub przewyższają standard dostępności cyfrowej określony w ustawie o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych lub w rozdziałach 9-11 normy PN-ETSI EN 301 549.
8. Organizacja zapewnia, że we wszystkich postępowaniach dotyczących zakupów technologii i treści cyfrowych lub zawierających elementy technologii i treści cyfrowych uczestniczy wykwalifikowany specjalista ds. dostępności cyfrowej.
9. Organizacje ustanawia mechanizm oceny i zapewnienia, że współdzielone lub wynajmowane zasoby innych firm spełniają lub przewyższają standard dostępności cyfrowej określony w ustawie o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych lub rozdziałach 9-11 normy PN-ETSI EN 301 549.
10. Organizacje zapewnia w procesie rozpatrywania odwołań i skarg dotyczących postępowań zakupowych, że rozstrzyganie kwestii związanych z dostępnością cyfrową umożliwi organizacji skuteczne egzekwowanie wymagań dostępności i norm określonych w ustawie o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych lub rozdziałach 9-11 normy PN-ETSI EN 301 549.

Sugestie

Jest to wcześniejsza proponowana robocza wersja tematów. W podpunktach podano przykłady dowodów, na kanwie których można proponować propozycje zaleceń, rekomendacji, projekty rozwiązań, przykłady dobrych praktyk.

• Organizacje powinny uregulować zasady i tryb postępowania przy dokonywaniu zakupów technologii i treści cyfrowych lub zakupów zawierających technologie i treści cyfrowe, aby zwiększyć pewność, że w zakupach technologii i treści cyfrowych za środki publiczne dostępność będzie podstawowym kryterium legalności.
  • Przykład praktyki: Jak w naszej organizacji opracowaliśmy politykę dostępnych zakupów zawierających technologie i treści cyfrowe
  • Przykład polityki: Przedstawienie autentycznych przykładów polityk zakupowych uwzględniających dostępność cyfrową;
  • Model/Szablon polityki dostępnych zakupów cyfrowych
• W dokumentach towarzyszących procesom zakupowym, takim jak zapytania o informacje, zapytania o propozycje, zapytania ofertowe, specyfikacje istotnych warunków zamówienia oraz umowy organizacje powinny stosować spójny język odnoszący się do kwestii dostępności:
  • Przykłady klauzul określających wymagania zgodności z normami i ogólne wymogi dostępności
  • Przykładowe listy wymagań w zakresie dostępności:
    • Listy wymagań dotyczących usług twórców treści (treści stron internetowych, dokumenty cyfrowe, materiały audio, wideo i multimedia, materiały brandingowe i graficzne)
    • Listy wymagań dotyczących usług twórców oprogramowania
    • Listy wymagań dotyczących usług konsultingowych
    • Listy wymagań dotyczących usług audytorskich
    • Listy wymagań dotyczących usług szkoleniowych
• Organizacja powinna wypracować i stosować spójny proces i metody oceny spełniania wymagań dostępności oraz dowodów dostępności na etapach zgłaszania ofert, opracowywania i przekazywania do użytku nabywanych technologii i treści
  • Opisy procesów oceny
    • Opis procesu oceny usług SAAS („oprogramowanie jako usługa” – strony internetowe, aplikacje mobilne, komponenty stron internetowych, np. galerie, aplikacje komputerowe)
    • Opis procesu oceny usług twórców treści
    • Opis procesu oceny zakupów z elementami technologii i treści cyfrowych
    • Opis procesu oceny zakupów technologii wspomagających
  • Wykorzystanie oświadczeń o zgodności i dowodów zgodności
    • VPAT® i ACR
    • Dowody testów dostępności (automatycznych, ręcznych, z użytkownikami)
    • Audyty cząstkowe i kompleksowe
    • Demonstracje (pokazy) dostępności
  • Narzędzia wspomagające procesy oceny
    • Macierze punktacji
    • Arkusze kalkulacyjne
    • …
• W umowach o usługi serwisowe dotyczące technologii i treści cyfrowych organizacja powinna uwzględnić postanowienia dotyczące wymagań dostępności, w tym zapewnienia zgodności z normami:
  • Przykłady klauzul umownych określających wymagania zgodności z normami i ogólne wymogi dostępności
  • Przykłady postanowień dotyczących dostępności w sekcjach gwarancji i środków zaradczych
  • Przykłady postanowień dotyczących działań naprawczych dostawcy
    • zapewnienia pełnej zgodności w przypadku przyjęcia do użytku technologii, która określone normy spełnia częściowo lub nie spełnia w ogóle (obsługa wyjątków od norm i wymagań)
    • problemów dostępności, których źródłem jest oprogramowanie, w tym aktualizacje oprogramowania
  • Przykłady zrealizowanych umów z wymaganymi klauzulami dotyczącymi dostępności
  • …
• Organizacja powinna monitorować i przeprowadzać okresowe przeglądy stanu wdrażania swojej polityki dostępności w zakupach:
  • Przykład procedury okresowego przeglądu stanu wdrażania polityki dostępności w zakupach
    • Przykładowy audyt efektywności zarządzania programem zakupów
    • Analiza skarg i odwołań dotyczących procesów zakupowych
    • …
  • Przykłady wskaźników efektywności polityki dostępności w zakupach i sposobów ich pomiaru
  • Przykłady procedury zarządzania skargami i odwołaniami dotyczącymi procesów zakupowych
  • …

Historia wersji

Wersja	Autor	Data	Opis zmian
1.0	Stefan Wajda	27.05.2025	Utworzenie
2.0	Stefan Wajda	1.08.2025	Uaktualnienie – synchronizacja z Modelem Dojrzałości Dostępności W3C. Dodanie sekcji: Propozycje tematów zaleceń, rozwiązań i praktyk
2.1	Stefan Wajda	3.10.2025	Sprecyzowanie opisu, definicji zaopatrzenia dostępnego cyfrowo oraz celu wymiaru Zaopatrzenie