Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.
Stosowanie i rozwijanie Biblioteki testów dostępności cyfrowej
1. Cel zalecenia
Celem zalecenia jest standaryzacja metodyki badania dostępności i zgodności rozwiązań cyfrowych przez stosowanie i systematyczne rozwijanie wspólnej Biblioteki testów dostępności cyfrowej.
2. Zalecenie
OrganizacjaorganizacjaGrupa ludzi, instytucja lub państwo, które działają razem, by osiągnąć wspólne cele, posiadając ustaloną strukturę. Zobacz także: podmiot publiczny wykorzystuje scenariusze z Biblioteki testów dostępności cyfrowej odpowiednio do celu i zakresu prowadzonych badań.
Biblioteka jest rozwijana i utrzymywana jako wspólne instrumentarium badawcze zgodnie z przyjętymi zasadami opracowywania, klasyfikowania, weryfikowania, aktualizowania i wycofywania scenariuszy testów.
3. Rekomendacje
3.1. Wykorzystanie Biblioteki testów
Biblioteka testów dostępności cyfrowej jest wspólnym, rozwijanym zbiorem udokumentowanych scenariuszy testów służącym standaryzacji metodyki badania dostępności i zgodności rozwiązań cyfrowych.
Scenariusze z Biblioteki mogą być wykorzystywane w różnych procesach systemu zapewniania dostępności cyfrowej, w szczególności podczas ocen planowych i doraźnych, odbiorów rozwiązań cyfrowych, kontroli przed publikacją lub wdrożeniem, testowania po zmianach, rozpoznawania problemów zgłaszanych przez użytkowników oraz weryfikowania skuteczności działań naprawczych.
Stosowanie wspólnych scenariuszy sprzyja spójności i powtarzalności badań, porównywalności wyników oraz ponownemu wykorzystywaniu wiedzy i doświadczeń.
3.2. Dobór testów do celu i zakresu badania
Scenariusze są dobierane odpowiednio do potrzeby informacyjnej, celu i zakresu badania.
Przy doborze testów uwzględnia się odpowiednio przedmiot badania, mające zastosowanie wymagania dostępności, profil oceny, wcześniejsze obserwacje i wyniki ocen, zmiany rozwiązania, problemy zgłoszone przez użytkowników oraz informacje wymagające uzyskania, uzupełnienia, aktualizacji lub zweryfikowania.
Korzystanie z Biblioteki nie oznacza konieczności wykonywania wszystkich dostępnych testów.
3.3. Stosowanie udokumentowanych scenariuszy testów
Scenariusz testu opisuje powtarzalny sposób przeprowadzenia badania i uzyskania określonych informacji o dostępności lub zgodności rozwiązania cyfrowego albo jego części. Przedmiotem testu może być w szczególności cecha dostępności, obiekt albo procesprocesPowtarzalny sposób realizacji działań prowadzący do pozyskania, wykorzystania lub udostępnienia informacji oraz do podejmowania decyzji. Procesy są podstawowym mechanizmem funkcjonowania SZDC. użytkownika.
Scenariusze są opisywane w sposób umożliwiający ustalenie ich celu, przedmiotu i zakresu, warunków stosowania, sposobu przygotowania i przeprowadzenia badania, zasad ustalania, dokumentowania i interpretowania wyników oraz powiązań z wymaganiami dostępności i innymi scenariuszami.
Jeżeli badanie obiektu lub procesu użytkownika wymaga zweryfikowania określonej cechy dostępności, stosuje się odpowiedni scenariusz testu cechy, jeżeli jest dostępny w Bibliotece.
3.4. Dokumentowanie i wykorzystywanie wyników
Wyniki testów są dokumentowane w zakresie umożliwiającym ustalenie, co zbadano, jaki wynik uzyskano i na jakiej podstawie go ustalono.
Wyniki są interpretowane i wykorzystywane zgodnie z celem i zakresem procesu, w którym testy zostały wykonane.
Wynik pojedynczego testu nie powinien być automatycznie utożsamiany z oceną spełnienia wymagania dostępności ani z oceną zgodności całego rozwiązania.
3.5. Spójne opracowywanie i klasyfikowanie scenariuszy
Scenariusze są opracowywane według wspólnych zasad konstrukcji, opisywania i klasyfikowania.
Każdy scenariusz posiada jednoznacznie określony cel, przedmiot i zakres badania, trwały identyfikator oraz informacje umożliwiające ustalenie jego aktualnej wersji.
Scenariusze są klasyfikowane i powiązane z wymaganiami dostępności oraz innymi scenariuszami w sposób wspierający ich odnajdywanie, dobieranie, stosowanie i utrzymywanie.
3.6. Zapewnianie jakości scenariuszy
Nowe i istotnie zmieniane scenariusze są weryfikowane przed ich włączeniem do Biblioteki lub opublikowaniem nowej wersji.
Zakres i sposób weryfikacji są dostosowywane do charakteru testu. Weryfikacja służy potwierdzeniu, że scenariusz odpowiada rozpoznanej potrzebie badawczej, może zostać prawidłowo wykonany, pozwala uzyskać informacje odpowiadające celowi testu oraz jest zgodny z zasadami i strukturą Biblioteki.
Weryfikacja może obejmować w szczególności przegląd merytoryczny, próbne wykonanie scenariusza lub porównanie sposobu wykonania i wyników uzyskanych przez różne osoby.
3.7. Rozwijanie i utrzymywanie Biblioteki
Biblioteka jest rozwijana i utrzymywana odpowiednio do zmian wymagań dostępności, technologii, metod badania oraz potrzeb wynikających z jej stosowania.
Doświadczenia i informacje zwrotne ze stosowania scenariuszy są wykorzystywane do rozpoznawania potrzeby opracowania nowych testów oraz poprawiania, aktualizowania, zastępowania i wycofywania istniejących scenariuszy.
Zmiany scenariuszy są dokumentowane w sposób umożliwiający ustalenie ich aktualnej wersji i historii istotnych zmian.
Scenariusze nieaktualne lub zastąpione są wycofywane z bieżącego stosowania z zachowaniem informacji potrzebnych do odtworzenia historii Biblioteki i interpretowania wyników wcześniejszych badań.
Biblioteka jest rozwijana w sposób służący utrzymywaniu jej kompletności, jakości, spójności i użyteczności, a nie zwiększaniu liczby scenariuszy.
4. Uzasadnienie
Badanie dostępności i zgodności rozwiązań cyfrowych jest prowadzone w wielu procesach organizacji. Testy są wykonywane podczas ocen planowych i doraźnych, odbiorów rozwiązań, kontroli przed publikacją lub wdrożeniem, weryfikowania skutków zmian, rozpoznawania problemów zgłoszonych przez użytkowników oraz sprawdzania skuteczności działań naprawczych.
Brak wspólnego instrumentarium badawczego może prowadzić do wielokrotnego opracowywania podobnych metod badania, różnego interpretowania ich celów i wyników oraz trudności z porównywaniem informacji uzyskiwanych w różnych procesach i okresach.
Biblioteka testów dostępności cyfrowej służy standaryzacji metodyki badania dostępności i zgodności przez gromadzenie, porządkowanie i rozwijanie wspólnych, udokumentowanych scenariuszy testów. Nie jest zamkniętym zestawem testów wykonywanych podczas każdej oceny. Scenariusze są dobierane odpowiednio do potrzeby informacyjnej, celu i zakresu prowadzonego badania.
Wydzielenie Biblioteki jako wspólnego środka wspierającego system zapewniania dostępności cyfrowej pozwala oddzielić zasady prowadzenia poszczególnych procesów od instrumentarium wykorzystywanego do uzyskiwania potrzebnych informacji. Procesy system zapewniania dostępności cyfrowej (SZDC)SZDC (system zapewniania dostępności cyfrowej). Zorganizowany sposób działania organizacji, obejmujący role, odpowiedzialności, decyzje, procesy, zasoby oraz mechanizmy monitorowania i doskonalenia, dzięki któremu organizacja nabywa i rozwija zdolność do skutecznego zapewniania, utrzymywania i doskonalenia dostępności cyfrowej swoich rozwiązań i usług. określają, kiedy i w jakim celu potrzebne jest badanie oraz jaki powinien być jego zakres, natomiast Biblioteka dostarcza scenariuszy służących do jego przeprowadzenia.
Wspólne zasady konstrukcji, klasyfikowania, weryfikowania i utrzymywania scenariuszy sprzyjają jakości i spójności Biblioteki. Systematyczne wykorzystywanie doświadczeń ze stosowania testów umożliwia jej rozwijanie wraz ze zmianami wymagań, technologii, metod badania i potrzeb użytkowników.
Takie podejście pozwala wykorzystywać wspólne scenariusze w różnych procesach SZDC, ogranicza powielanie pracy oraz sprzyja porównywalności wyników i tworzeniu spójnej wiedzy o stanie dostępności i zgodności rozwiązań cyfrowych.
5. Standardy i podstawy prawne
- Ustawa z dnia 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych
- Wytyczne dla dostępności treści internetowych (WCAG) 2.1
- PN ETSI EN 301 549 v. 3.1.2 Wymagania dotyczące dostępności produktów i usług ICT
- W3C Accessibility Guidelines Evaluation Methodology (WCAG-EM) 2.0
6. Załączniki
- Zasady stosowania Biblioteki testów dostępności cyfrowej
- Zasady opracowywania i utrzymywania scenariuszy testów
- Profilowanie scenariuszy testów dostępności cyfrowej
- Biblioteka testów dostępności cyfrowej