Przejdź do głównej zawartości
Wersja robocza
Jest to dokument roboczy, który w dowolnym momencie może zostać zmieniony, zastąpiony lub usunięty. Nie należy korzystać z tego opracowania jako czegoś innego niż dokumentu w trakcie opracowywania.
Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.

Określenie ról, zadań i odpowiedzialności pracowników w zakresie zapewniania dostępności cyfrowej

Opracowanie: Stefan Wajda
Data zgłoszenia: 7 listopada 2025 r., ostatnia aktualizacja: 12 listopada 2025 r.

Cel zalecenia​

Celem zalecenia jest wspieranie podmiotów publicznych w tworzeniu przejrzystego systemu odpowiedzialności za dostępność cyfrową, który sprzyja skutecznemu wdrażaniu przepisów prawa, podnoszeniu kompetencji pracowników oraz budowaniu kultury organizacyjnej opartej na równości i otwartości.

Zalecenie​

Organizacja określa role, zadania i odpowiedzialność wszystkich pracowników w zakresie zapewniania dostępności cyfrowej informacji, usług i dokumentów, uwzględniając przy tym specyfikę stanowisk i zakres obowiązków.

Rekomendacje​

  1. W dokumentacji organizacyjnej warto uwzględnić zapisy jednoznacznie określające odpowiedzialność pracowników oraz osób pełniących funkcje kierownicze w zakresie zapewniania dostępności cyfrowej informacji, usług i dokumentów.

  2. Role uczestniczące w procesie zapewniania dostępności cyfrowej powinny zostać wyraźnie zidentyfikowane i opisane, z uwzględnieniem w szczególności:

    • kierownika jednostki lub członka kierownictwa,
    • koordynatora ds. dostępności cyfrowej,
    • właściciela lub wydawcy strony internetowej,
    • redaktora treści oraz redaktora nadzorującego,
    • pracowników przygotowujących dokumenty i informacje,
    • osób pełniących funkcje kierownicze lub samodzielne.

  3. Dla każdej z ról zasadne jest opracowanie kart zadań opisujących zakres obowiązków, odpowiedzialność, wymagane kompetencje oraz powiązanie danej roli z kluczowymi procesami organizacyjnymi.

  4. System zarządzania dostępnością cyfrową może zostać uzupełniony o:

    • zestawienie ról i funkcji wraz z przypisaniem zadań,
    • mapę odpowiedzialności (np. RACI) obrazującą relacje pomiędzy rolami,
    • materiały interpretacyjne wyjaśniające sposób stosowania mapy odpowiedzialności oraz przebieg głównych procesów.

  5. Spójność i aktualność systemu odpowiedzialności sprzyja okresowy przegląd ról i zadań, realizowany np. w cyklu rocznym lub przy istotnych zmianach organizacyjnych.

  6. Karty zadań oraz mapa odpowiedzialności mogą stanowić integralną część dokumentacji Polityki dostępności cyfrowej podmiotu publicznego oraz innych dokumentów regulujących sposób realizacji obowiązków.

  7. Utrwalaniu przyjętych zasad sprzyjają systematyczne działania informacyjne i szkoleniowe, skierowane do pracowników wszystkich szczebli, wzmacniające świadomość znaczenia dostępności cyfrowej oraz zakresu indywidualnej odpowiedzialności.

Realizacja powyższych wskazówek umożliwia traktowanie dostępności cyfrowej jako stałego elementu zarządzania jakością i odpowiedzialności publicznej, a nie jako działania incydentalnego lub wyłącznie formalnego.

Podstawy prawne​

  • Ustawa z dnia 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych (Dz.U. 2019 poz. 848 z późn. zm.).
  • Ustawa z dnia 19 lipca 2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami (Dz.U. 2019 poz. 1696 z późn. zm.).
  • Dyrektywa (UE) 2016/2102 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 26 października 2016 r. w sprawie dostępności stron internetowych i aplikacji mobilnych organów sektora publicznego.
  • Dyrektywa (UE) 2019/882 – Europejski Akt o Dostępności (EAA).
  • Wytyczne WCAG 2.1 (Wytyczne dla dostępności treści internetowych) .

Uzasadnienie​

Zapewnianie dostępności cyfrowej jest wspólnym zadaniem wszystkich pracowników organizacji, a nie wyłącznie wybranych osób, koordynatorów czy zespołów.
Odpowiedzialność za dostępność wymaga zmiany podejścia i kultury organizacyjnej – od traktowania dostępności jako obowiązku formalnego do uznania jej za integralną część jakości działania instytucji publicznej. Fundamentem tej zmiany jest rzeczywista świadomość potrzeb osób korzystających z usług cyfrowych oraz aktywne zaangażowanie wszystkich pracowników w tworzenie, utrzymanie i rozwój dostępnych treści i narzędzi.

  • Zapewnienie systemowego przypisania odpowiedzialności za dostępność cyfrową w organizacji
    Określenie ról i odpowiedzialności pozwala na jednoznaczne zdefiniowanie, kto odpowiada za poszczególne procesy związane z zapewnianiem dostępności cyfrowej. Dzięki temu organizacja unika rozproszenia zadań i zapewnia ciągłość działań niezależnie od zmian kadrowych.

  • Podniesienie świadomości pracowników i kadry kierowniczej
    Jasne przypisanie zadań sprzyja lepszemu rozumieniu znaczenia dostępności cyfrowej w codziennej pracy, a także wzmacnia odpowiedzialność indywidualną i zespołową za jakość usług publicznych.

  • Umożliwienie skutecznego nadzoru, monitorowania i raportowania działań
    Zdefiniowanie odpowiedzialności umożliwia stosowanie wskaźników i procedur monitorowania postępów, co z kolei pozwala na rzetelne raportowanie wyników i podejmowanie działań doskonalących.

  • Stworzenie podstaw do spójnego zarządzania kompetencjami i szkoleniami
    Określenie ról i zadań pozwala zidentyfikować potrzeby szkoleniowe w poszczególnych grupach pracowników, planować rozwój kompetencji i efektywnie wykorzystywać zasoby szkoleniowe.

  • Wsparcie realizacji obowiązków ustawowych
    Przypisanie odpowiedzialności do konkretnych stanowisk i procesów organizacyjnych ułatwia spełnianie wymagań ustawy o dostępności cyfrowej oraz rozporządzeń wykonawczych, a także minimalizuje ryzyko naruszeń.

  • Budowanie kultury organizacyjnej opartej na równości i dostępności
    Jasne określenie ról w zakresie dostępności wzmacnia przekonanie, że dostępność jest wspólną wartością i elementem etosu służby publicznej, a nie tylko obowiązkiem technicznym.

  • Ułatwienie wymiany dobrych praktyk między podmiotami publicznymi
    Ujednolicenie podejścia do zadań i ról pozwala na łatwiejsze dzielenie się doświadczeniami, porównywanie wyników oraz współpracę między jednostkami w ramach krajowego systemu dostępności cyfrowej.

Źródła opracowania​

6. Załączniki (materiały wzorcowe)​

A. Karty zadań​

  1. Karta zadań – Kierownik organizacji lub członek zarządu
  2. Karta zadań – Koordynator ds. dostępności cyfrowej
  3. Karta zadań – Specjalista ds. polityki dostępności cyfrowej
  4. Karta zadań – Prawnik lub kierownik ds. zgodności
  5. Karta zadań – Kierownik ds. zakupów (zamówień publicznych)
  6. Karta zadań – Właściciel / wydawca strony internetowej
  7. Karta zadań – Redaktor treści internetowych / specjalista ds. treści
  8. Karta zadań – Redaktor nadzorujący jakość i dostępność publikacji
  9. Karta zadań – Specjalista ds. komunikacji
  10. Karta zadań – Projektant / właściciel tożsamości wizualnej organizacji
  11. Karta zadań – Konsultant ds. technologii informacyjno-komunikacyjnych (TIK)
  12. Karta zadań – Programista
  13. Karta zadań – Tester oprogramowania
  14. Karta zadań – Specjalista ds. kadr
  15. Karta zadań – Konsultant (specjalista) ds. szkoleń
  16. Karta zadań – Pracownik tworzący dokumenty i informacje
  17. Karta zadań – Osoba sprawująca funkcje kierownicze lub samodzielne
  18. Karta zadań – Projektodawca lub kierownik (właściciel) produktu

B. Narzędzia zarządcze i dokumenty wspierające​

  1. Opis głównych procesów zapewniania dostępności cyfrowej
  2. Opis interpretacyjny mapy odpowiedzialności (RACI)
  3. Mapa odpowiedzialności (RACI)
  4. Zestawienie wszystkich ról i funkcji w systemie dostępności cyfrowej
  5. Wzory dokumentów pomocniczych dotyczących zapewniania dostępności cyfrowej
  6. Zasady raportowania i wskaźniki monitorowania dostępności cyfrowej