Przejdź do głównej zawartości
Wersja robocza
Jest to dokument roboczy, który w dowolnym momencie może zostać zmieniony, zastąpiony lub usunięty. Nie należy korzystać z tego opracowania jako czegoś innego niż dokumentu w trakcie opracowywania.
Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.

Dobór i zamawianie usług wsparcia eksperckiego w zakresie dostępności cyfrowej

Opracowanie: Stefan Wajda
Data zgłoszenia: 15 kwietnia 2026 r., ostatnia aktualizacja: 19 lipca 2026 r.

1. Cel zalecenia​

Celem zalecenia jest wspieranie podmiotów publicznych w racjonalnym doborze, zamawianiu i wykorzystywaniu usług wsparcia eksperckiego jako elementu systemu zapewniania dostępności cyfrowej.

ZaleceniezalecenieWystąpienie o charakterze służbowym adresowane do organizacji, podstawowa forma dokumentu Sieci. pomaga organizacjom:

  • rozpoznawać rzeczywiste potrzeby wymagające wsparcia eksperckiego,
  • dobierać rodzaj wsparcia odpowiedni do celu przedsięwzięcia,
  • przygotowywać zapytania ofertowe skoncentrowane na oczekiwanych rezultatach,
  • wykorzystywać rezultaty usług do rozwijania zdolności organizacji do samodzielnego zapewniania dostępności cyfrowej.

2. Zalecenie​

OrganizacjaorganizacjaGrupa ludzi, instytucja lub państwo, które działają razem, by osiągnąć wspólne cele, posiadając ustaloną strukturę. Zobacz także: podmiot publiczny dobiera i zamawia usługi wsparcia eksperckiego odpowiednio do potrzeb przedsięwzięcia oraz oczekiwanych rezultatów.

Przed podjęciem decyzji o zamówieniu usługi organizacja określa problemproblemUdokumentowana sytuacja wymagająca podjęcia działań. Problem może dotyczyć zarówno stanu dostępności i zgodności zasobów, jak i sposobu funkcjonowania SZDC. wymagający rozwiązania, cel planowanych działań, oczekiwane rezultaty oraz sposób ich wykorzystania po zakończeniu realizacji usługi.

Przy przygotowywaniu zamówienia organizacja koncentruje się przede wszystkim na opisaniu oczekiwanych rezultatów i zmian, jakie mają nastąpić po zakończeniu współpracy, pozostawiając wykonawcom możliwość zaproponowania najbardziej odpowiedniego sposobu realizacji wsparcia.

Usługi wsparcia eksperckiego stanowią element systemu zapewniania dostępności cyfrowej i służą wspieraniu decyzji, rozwojowi kompetencji oraz doskonaleniu sposobu działania organizacji.

3. Rekomendacje​

3.1. Rozpoczynanie od potrzeb organizacji​

Dobór usługi powinien wynikać z rzeczywistych potrzeb organizacji, celu przedsięwzięcia oraz oczekiwanych rezultatów, a nie z nazwy usługi lub przyjętego sposobu realizacji.

Przed wyborem usługi organizacja określa:

  • problem wymagający rozwiązania;
  • cel planowanych działań;
  • oczekiwane rezultaty;
  • sposób wykorzystania rezultatów po zakończeniu realizacji usługi.

3.2. Dobór rodzaju wsparcia​

Organizacja dobiera rodzaj wsparcia odpowiednio do charakteru problemu oraz oczekiwanych rezultatów.

W zależności od potrzeb mogą być wykorzystywane usługi:

  • organizacyjne,
  • wsparcia kompetencyjnego,
  • audytorskie,
  • oraz inne usługi eksperckie odpowiadające specyfice przedsięwzięcia.

Poszczególne rodzaje usług nie są wzajemnie zastępowalne. Szczegółowe wskazówki dotyczące ich doboru przedstawiono w przewodnikach decyzyjnych oraz opisach usług.

3.3. Dobór sposobu realizacji​

Organizacja decyduje, które zadania wykonuje samodzielnie, a które realizuje przy wsparciu ekspertów lub zleca wykonawcom zewnętrznym.

Przy podejmowaniu decyzji uwzględnia w szczególności:

  • znaczenie zadania,
  • dostępnośćdostępnośćZakres, w jakim produkty, systemy, usługi, środowiska i obiekty mogą być używane przez ludzi z populacji o najszerszym zakresie cech i możliwości, aby osiągnąć określony cel w określonym kontekście użytkowania (ISO TC 159). Właściwość środowiska (przestrzeni fizycznej, rzeczywistości cyfrowej, systemów informacyjno-komunikacyjnych, produktów, usług), która pozwala osobom z trudnościami funkcjonalnymi (fizycznymi, poznawczymi) na korzystanie z niego na zasadzie równości z innymi. kompetencji wewnętrznych,
  • potrzebę niezależnej oceny,
  • oczekiwane rezultaty,
  • efektywność wykorzystania własnych i zewnętrznych zasobów.

3.4. Zamawianie rezultatów​

Przy przygotowywaniu zapytania ofertowego organizacja opisuje przede wszystkim rezultaty, które mają zostać osiągnięte dzięki realizacji usługi.

Wymagania wobec wykonawcy powinny umożliwiać ocenę:

  • stopnia zrozumienia potrzeb organizacji,
  • trafności proponowanego sposobu realizacji,
  • jakości proponowanych rezultatów,
  • doświadczenia i kompetencji wykonawcy,
  • racjonalności proponowanej ceny.

3.5. Wykorzystywanie rezultatów usług​

Rezultaty usług wsparcia eksperckiego powinny być wykorzystywane do:

  • podejmowania decyzji;
  • doskonalenia sposobu działania organizacji;
  • rozwijania kompetencji pracowników;
  • planowania kolejnych działań związanych z dostępnością cyfrową.

Usługi eksperckie nie zastępują odpowiedzialności organizacji za zapewnianie dostępności cyfrowej ani nie zwalniają jej z obowiązku utrzymywania i rozwijania własnych kompetencji.

4. Uzasadnienie​

W praktyce organizacje często rozpoczynają przygotowanie zamówienia od wyboru nazwy usługi, na przykład audytu lub szkolenia. Tymczasem ten sam problem można rozwiązać przy wykorzystaniu różnych form wsparcia eksperckiego, a podobne usługi mogą prowadzić do odmiennych rezultatów.

Dlatego punktem wyjścia powinno być określenie celu przedsięwzięcia, problemu wymagającego rozwiązania oraz oczekiwanych rezultatów, a dopiero następnie wybór odpowiedniego rodzaju wsparcia.

Racjonalny dobór usług wsparcia eksperckiego zwiększa skuteczność działań związanych z dostępnością cyfrową, ogranicza ryzyko zamawiania usług nieadekwatnych do potrzeb oraz wspiera rozwój zdolności organizacji do samodzielnego zapewniania dostępności cyfrowej.

5. Podstawy prawne​

  • ustawa z dnia 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych;
  • ustawa z dnia 19 lipca 2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami;
  • Dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/2102;
  • EN 301 549 Accessibility requirements for ICT products and services.

Załączniki​

  1. Jak przygotować się do zamówienia wsparcia eksperckiego
  2. Jak wybrać usługę wsparcia organizacyjnego
  3. Jak wybrać usługę wsparcia kompetencyjnego
  4. Jak wybrać właściwą usługę audytorską
  5. Słownik usług eksperckich w zakresie dostępności cyfrowej
  6. Szablon wymagań wobec ofert na usługi wsparcia eksperckiego w zakresie dostępności cyfrowej
  7. Przykładowe kryteria oceny ofert na usługi wsparcia eksperckiego
  8. Jak oceniać kompetencje wykonawców usług eksperckich
  9. OcenaocenaWynik analizy informacji prowadzący do sformułowania wniosku stanowiącego podstawę podjęcia decyzji. Ocena może dotyczyć między innymi stanu dostępności i zgodności, skuteczności działań, dojrzałości organizacji, ryzyka lub możliwości zapewnienia dostępności. dojrzałości organizacyjnej i planowanie programu rozwoju
  10. Włączenie dostępności do zarządzania organizacją
  11. Przypisanie odpowiedzialności oraz zapewnienie mandatu działania
  12. Zapewnienie zasobów dla działań na rzecz dostępności
  13. Włączanie dostępności do zarządzania informacją i komunikacją
  14. Włączanie dostępności do zarządzania systemami informatycznymi
  15. Włączanie dostępności do zarządzania usługami publicznymi
  16. Włączanie dostępności do zarządzania zaopatrzeniem
  17. Budowanie świadomości organizacyjnej
  18. Podstawy tworzenia dostępnych dokumentów i treści
  19. Zbudowanie podstaw systemu wsparcia kompetencyjnego pracowników
  20. Tworzenie wewnętrznych standardów dostępności
  21. Tworzenie szablonów podstawowych dokumentów
  22. Tworzenie wzorców treści internetowych
  23. Tworzenie zasad i metod kontroli dostępności dokumentów przed publikacją
  24. Tworzenie zasad i metod kontroli dostępności treści internetowych przed publikacją
  25. Tworzenie programów szkoleń wewnętrznych i przygotowanie kadry trenerskiej
  26. Tworzenie programu wdrażania nowych pracowników w zakresie dostępności cyfrowej
  27. Tworzenie „Biblioteczki dostępności”
  28. Tworzenie pierwszej linii wsparcia dostępności
  29. Tworzenie wspólnego wsparcia kompetencyjnego dla jednostek podległych
  30. Przygotowanie zespołu do okresowego oceniania stanu dostępności i zgodności
  31. Przygotowanie do wykonywania zadań specjalistycznych
  32. Testowanie dostępności
  33. Skanowanie dostępności
  34. Przegląd diagnostyczny
  35. Ocena dostępności projektu
  36. Wsparcie prac naprawczych
  37. Weryfikacja prac naprawczych
  38. Nadzór audytorski nad realizacją zamówienia
  39. Wsparcie audytorskie odbioru
  40. Monitoring dostępnościmonitoring dostępnościSystematyczne sprawdzanie, czy publikowane materiały spełniają przyjęte wymagania dostępności. Monitoring może obejmować przeglądy próbek publikacji, analizę zgłoszeń odbiorców i okresową ocenę procesu.
  41. Wdrożenie systemu obserwowania i oceniania stanu dostępności i zgodności
  42. Ocena dostępności dokumentu elektronicznego
  43. Ocena dostępności cyfrowej usługi publicznej
  44. Ocena na potrzeby deklaracji dostępności
  45. Wsparcie audytorskie oceny nieproporcjonalnego obciążenia
  46. Badania z użytkownikami
  47. Audyt zgodności