Wersja robocza

Jest to dokument roboczy, który w dowolnym momencie może zostać zmieniony, zastąpiony lub usunięty. Nie należy korzystać z tego opracowania jako czegoś innego niż dokumentu w trakcie opracowywania.
Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.

Ocena zmian mogących mieć wpływ na dostępność cyfrową

Opracowanie: Stefan Wajda . Współpraca: Tomasz Szymczak, Damian Żłobicki

Data zgłoszenia: 9 lipca 2026 r., ostatnia aktualizacja: 9 lipca 2026 r.

Cel dokumentu

Dokument wspiera rozpoznawanie zmian stron internetowych i aplikacji mobilnych, które mogą mieć wpływ na dostępnośćdostępnośćZakres, w jakim produkty, systemy, usługi, środowiska i obiekty mogą być używane przez ludzi z populacji o najszerszym zakresie cech i możliwości, aby osiągnąć określony cel w określonym kontekście użytkowania (ISO TC 159). Właściwość środowiska (przestrzeni fizycznej, rzeczywistości cyfrowej, systemów informacyjno-komunikacyjnych, produktów, usług), która pozwala osobom z trudnościami funkcjonalnymi (fizycznymi, poznawczymi) na korzystanie z niego na zasadzie równości z innymi. cyfrową, oraz ustalanie dalszego postępowania.

Pomaga przejść od informacji o zmianie do:

1. oceny jej możliwego wpływu na dostępność cyfrową;
2. ustalenia potrzeby przeprowadzenia oceny doraźnej;
3. aktualizacji wiedzy o stanie dostępności i zgodności;
4. ustalenia, czy zmiana powoduje potrzebę aktualizacji deklaracji dostępności.

Dokument nie określa metod ani szczegółowego zakresu ocen doraźnych. Oceny te są planowane, przeprowadzane i dokumentowane zgodnie z zasadami obserwowania i oceniania stanu dostępności i zgodności.

1. Zasada ogólna

Zmiana strony internetowej lub aplikacji mobilnej nie oznacza automatycznie zmiany stanu dostępności i zgodności ani konieczności aktualizacji deklaracji dostępności.

Zmiana może jednak spowodować, że wcześniejsza wiedza o stanie rozwiązania utraci aktualność albo będzie wymagała potwierdzenia, uzupełnienia lub zweryfikowania.

Dlatego organizacjaorganizacjaGrupa ludzi, instytucja lub państwo, które działają razem, by osiągnąć wspólne cele, posiadając ustaloną strukturę. Zobacz także: podmiot publiczny:

1. rozpoznaje zmianę;
2. ocenia jej możliwy wpływ na dostępność cyfrową;
3. ustala, czy potrzebna jest ocenaocenaWynik analizy informacji prowadzący do sformułowania wniosku stanowiącego podstawę podjęcia decyzji. Ocena może dotyczyć między innymi stanu dostępności i zgodności, skuteczności działań, dojrzałości organizacji, ryzyka lub możliwości zapewnienia dostępności. doraźna;
4. w razie potrzeby przeprowadza ocenę doraźną i aktualizuje wiedzę o stanie dostępności i zgodności;
5. porównuje aktualną wiedzę z treścią deklaracji;
6. ustala, czy deklaracja wymaga aktualizacji.

ProcesprocesPowtarzalny sposób realizacji działań prowadzący do pozyskania, wykorzystania lub udostępnienia informacji oraz do podejmowania decyzji. Procesy są podstawowym mechanizmem funkcjonowania SZDC. przebiega według następującego ciągu:

zmiana → ocena możliwego wpływu → w razie potrzeby ocena doraźna → aktualizacja wiedzy w rejestrze → porównanie z deklaracją → ustalenie potrzeby aktualizacji.

2. Rozpoznanie zmiany

Po uzyskaniu informacji o zmianie osoba odpowiedzialna ustala, czego zmiana dotyczy i jaki jest jej zakres.

Zmiana może dotyczyć w szczególności:

• struktury strony internetowej lub aplikacji mobilnej;
• sposobu nawigacji;
• procesu użytkownika;
• funkcji lub usługi;
• formularza;
• komponentu interfejsu;
• szablonu lub mechanizmu wykorzystywanego w wielu częściach rozwiązania;
• technologii lub kodu;
• sposobu współpracy z technologiami wspomagającymi;
• treści lub dokumentów;
• materiałów multimedialnych;
• narzędzia służącego do tworzenia lub publikowania treści;
• komponentu, biblioteki lub usługi dostarczanej przez podmiot zewnętrzny;
• konfiguracji, aktualizacji lub zmiany infrastruktury wpływającej na działaniedziałanieZaplanowana czynność realizowana w odpowiedzi na podjętą decyzję. Działania mogą prowadzić do usunięcia problemów, ograniczenia ryzyka, poprawy dostępności lub doskonalenia SZDC. rozwiązania.

Nie jest konieczne tworzenie odrębnego opisu zmiany, jeżeli informacje potrzebne do jej rozpoznania są dostępne w systemie zarządzania zmianami, systemie zgłoszeń, dokumentacji technicznej, rejestrze lub innym narzędziu organizacji.

3. Ocena możliwego wpływu zmiany

Po rozpoznaniu zmiany osoba odpowiedzialna ustala, czy może ona mieć wpływ na dostępność cyfrową.

Uwzględnia w szczególności:

• czego dotyczy zmiana;
• jaki jest jej zakres;
• jakie obiekty, funkcje i procesy użytkownika mogą być objęte jej skutkami;
• jakie cechy rozwiązania mogą ulec zmianie;
• czy zmiana może wpływać na spełnienie wymagań dostępności;
• czy zmiana może wpływać na sposób korzystania z rozwiązania przez osoby z niepełnosprawnościamiosoby z niepełnosprawnościamiOsoby, które mają długotrwałą niepełnosprawność fizyczną, umysłową, intelektualną lub sensoryczną, która w oddziaływaniu z różnymi barierami mogą utrudniać im pełne i skuteczne uczestnictwo w życiu społecznym na równych zasadach z innymi osobami.;
• czy zmiana może wpływać na aktualność wcześniejszych obserwacji i wyników ocen;
• czy organizacja posiada aktualne i wystarczające informacje pozwalające ustalić skutki zmiany.

Ocena możliwego wpływu służy ustaleniu dalszego postępowania. Nie zastępuje oceny stanu dostępności i zgodności.

4. Ustalenie potrzeby oceny doraźnej

Na podstawie rozpoznania zmiany i oceny jej możliwego wpływu organizacja ustala, czy potrzebne jest przeprowadzenie oceny doraźnej.

4.1. Ocena doraźna jest potrzebna

Ocena doraźna jest potrzebna, jeżeli bez uzyskania dodatkowych informacji nie można wiarygodnie ustalić skutków zmiany dla stanu dostępności i zgodności albo aktualności dotychczasowej wiedzy.

Dotyczy to w szczególności sytuacji, gdy:

• zmiana może wpływać na spełnienie jednego lub kilku wymagań dostępności;
• zmiana może wpływać na korzystanie z rozwiązania przez osoby z niepełnosprawnościami;
• zmieniono funkcję, proces użytkownika, komponent, szablon lub mechanizm istotny dla dostępności;
• skutki zmiany mogą występować w wielu częściach rozwiązania;
• zmiana może powodować utratę aktualności wcześniejszych obserwacji lub wyników ocen;
• dostępne informacje są niewystarczające, niejednoznaczne albo sprzeczne;
• charakter lub zakres zmiany powoduje potrzebę zweryfikowania stanu po jej wprowadzeniu.

4.2. Ocena doraźna nie jest potrzebna

Ocena doraźna nie jest potrzebna, jeżeli organizacja posiada aktualne i wystarczające informacje pozwalające wiarygodnie ustalić skutki zmiany dla stanu dostępności i zgodności.

Może to dotyczyć w szczególności sytuacji, gdy:

• zmiana nie wpływa na cechy rozwiązania istotne dla dostępności;
• skutki zmiany zostały już odpowiednio ocenione i udokumentowane w innym procesie;
• dostępne wyniki testów, odbioru, kontroli lub innych ocen zapewniają wystarczającą wiedzę o stanie po zmianie;
• aktualne materiały dowodowe pozwalają potwierdzić, że wcześniejsze ustalenia pozostają aktualne.

Brak potrzeby przeprowadzenia odrębnej oceny doraźnej nie oznacza braku obowiązku uwzględnienia informacji o zmianie i jej skutkach w aktualnej wiedzy o stanie rozwiązania.

5. Ustalenie zakresu potrzebnej oceny doraźnej

Jeżeli ocena doraźna jest potrzebna, organizacja określa informacje, które należy uzyskać, potwierdzić, zaktualizować, uzupełnić albo zweryfikować.

Wskazuje w szczególności:

• zmianę stanowiącą przyczynę oceny;
• obiekty, funkcje lub procesy użytkownika, których mogą dotyczyć skutki zmiany;
• cechy rozwiązania i wymagania dostępności, na które zmiana może mieć wpływ;
• wcześniejsze obserwacje lub wyniki ocen, których aktualność wymaga zweryfikowania;
• pytania, na które ocena powinna dostarczyć odpowiedzi.

Na tej podstawie organizacja zleca lub przeprowadza ocenę doraźną zgodnie z zasadami obserwowania i oceniania stanu dostępności i zgodności.

Załącznik nie określa scenariuszy testów, metod ani wielkości badanej próby. Są one dobierane odpowiednio do celu i zakresu oceny doraźnej.

6. Aktualizacja wiedzy o stanie

Wyniki oceny doraźnej są dokumentowane i wykorzystywane do aktualizacji wiedzy w rejestrze stanu dostępności i zgodności.

Nowe informacje mogą:

• potwierdzać wcześniejsze ustalenia;
• aktualizować lub uzupełniać wiedzę o stanie;
• zmieniać wcześniejsze ustalenia;
• wskazywać utratę aktualności wcześniejszych informacji;
• wskazywać potrzebę przeprowadzenia dalszych ocen.

Organizacja nie tworzy na potrzeby procesu aktualizacji deklaracji odrębnego zbioru wyników ocen, jeżeli odpowiednie informacje są utrzymywane w rejestrze stanu dostępności i zgodności.

7. Porównanie aktualnej wiedzy z deklaracją

Po ustaleniu skutków zmiany i, jeżeli było to potrzebne, przeprowadzeniu oceny doraźnej organizacja porównuje aktualną wiedzę z treścią opublikowanej deklaracji.

Porównanie obejmuje informacje, na które zmiana mogła mieć wpływ.

Organizacja ustala w szczególności:

• czy zmiana wpływa na status zgodności rozwiązania;
• czy w deklaracji należy uwzględnić nowe problemy dostępności;
• czy informacje o wcześniej stwierdzonych problemach wymagają zmiany albo usunięcia;
• czy zmiana wpływa na informacje o wyłączeniach spod stosowania wymagań dostępności;
• czy zmiana wpływa na informacje dotyczące nieproporcjonalnego obciążenia;
• czy inne informacje zawarte w deklaracji wymagają zmiany.

Jeżeli informacje uzyskane podczas procesu wskazują na potrzebę szerszego przeglądu deklaracji, organizacja odpowiednio rozszerza zakres porównania.

8. Ustalenie potrzeby aktualizacji deklaracji

Jeżeli aktualna wiedza o stanie dostępności i zgodności nie odpowiada informacjom opublikowanym w deklaracji, organizacja aktualizuje deklarację zgodnie z procedurą przeglądu i aktualizacji deklaracji dostępności.

Jeżeli deklaracja nadal odpowiada aktualnej wiedzy organizacji, aktualizacja nie jest potrzebna.

Organizacja dokumentuje wynik porównania i podstawę ustalenia, czy deklaracja wymaga aktualizacji.

9. Dokumentowanie procesu

Organizacja dokumentuje informacje potrzebne do ustalenia:

• jakiej zmiany dotyczył proces;
• jaki możliwy wpływ zmiany na dostępność cyfrową rozpoznano;
• czy potrzebna była ocena doraźna;
• jeżeli przeprowadzono ocenę — gdzie udokumentowano jej zakres i wyniki;
• w jaki sposób wyniki zostały uwzględnione w aktualnej wiedzy o stanie;
• czy zmiana spowodowała potrzebę aktualizacji deklaracji.

Nie jest wymagane tworzenie odrębnego dokumentu dla każdej zmiany.

Informacje mogą być dokumentowane w rejestrze stanu dostępności i zgodności, systemie zarządzania zmianami, systemie zgłoszeń, Karcie przeglądu i aktualizacji deklaracji dostępności albo innym narzędziu organizacji, jeżeli możliwe jest odtworzenie przebiegu procesu i podstaw dokonanych ustaleń.

10. Schemat postępowania

Krok 1. Rozpoznaj zmianę

Ustal:

• czego dotyczy zmiana;
• jaki jest jej zakres;
• jakie części rozwiązania mogą być objęte jej skutkami.

Krok 2. Oceń możliwy wpływ

Ustal:

• czy zmiana może wpływać na dostępność cyfrową;
• jakie cechy, wymagania, funkcje lub procesy mogą być objęte jej skutkami;
• czy wcześniejsza wiedza może utracić aktualność.

Krok 3. Ustal potrzebę oceny doraźnej

Jeżeli dostępne informacje nie pozwalają wiarygodnie ustalić skutków zmiany, określ potrzebne informacje i przeprowadź ocenę doraźną.

Jeżeli aktualne i wystarczające informacje są już dostępne, wykorzystaj je bez powtarzania oceny.

Krok 4. Zaktualizuj wiedzę

Udokumentuj nowe ustalenia i uwzględnij je w rejestrze stanu dostępności i zgodności.

Krok 5. Porównaj wiedzę z deklaracją

Ustal, czy informacje opublikowane w deklaracji nadal odpowiadają aktualnej wiedzy.

Krok 6. Ustal wynik

Jeżeli deklaracja nie odpowiada aktualnej wiedzy — zaktualizuj ją.

Jeżeli deklaracja pozostaje aktualna — udokumentuj wynik i zakończ proces.

Najważniejsza zasada

Zmiana strony internetowej lub aplikacji mobilnej nie powoduje automatycznie konieczności aktualizacji deklaracji dostępności. Powoduje konieczność ustalenia jej możliwego wpływu na dostępność cyfrową, uzyskania w razie potrzeby aktualnej wiedzy o stanie rozwiązania oraz sprawdzenia, czy wiedza ta powoduje potrzebę zmiany informacji opublikowanych w deklaracji.