Przejdź do głównej zawartości
Wersja robocza
Jest to dokument roboczy, który w dowolnym momencie może zostać zmieniony, zastąpiony lub usunięty. Nie należy korzystać z tego opracowania jako czegoś innego niż dokumentu w trakcie opracowywania.
Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.

Ramowy plan działania na rzecz zapewniania dostępności cyfrowej - poziom optymalizacji

Opracowanie: Anna Czekalska, Stefan Wajda
Data zgłoszenia: 21 listopada 2025 r., ostatnia aktualizacja: 21 listopada 2025 r.

wersja dla organizacji wchodzącej w etap optymalizacji (po wdrożeniu rozwiązań systemowych)

1. Komunikacja​

Cel​

Udoskonalenie dojrzałych, spójnych i w pełni zintegrowanych standardów komunikacji dostępnej cyfrowo.

Działania​

  • Aktualizacja standardów komunikacji o nowe wymagania (np. WCAG 2.2, język prosty na poziomie eksperckim).
  • Wprowadzenie mechanizmów automatyzacji kontroli dostępności treści (skanery, walidatory).
  • Integracja procesów publikacji z systemami przepływu pracy (akceptacje, wersjonowanie, listy kontrolne).
  • Opracowanie i wdrażanie „biblioteki komponentów komunikacyjnych”: gotowe, dostępne moduły treści.
  • Rozszerzenie dostępnych kanałów komunikacji o nowe media (podkasty, transmisje hybrydowe, wideo dostępne).
  • Wprowadzenie systematycznych przeglądów jakości komunikacji w cyklach kwartalnych.

2. Wsparcie​

Cel​

Zapewnienie wysokiej jakości wsparcia użytkowników i pracowników opartego na standardach i miernikach.

Działania​

  • Rozszerzenie wielopoziomowego systemu wsparcia (I/II/III linia) o zaawansowane scenariusze reagowania.
  • Integracja rejestru zgłoszeń z systemem zarządzania incydentami (np. JIRA, GLPI, ServiceDesk).
  • Analiza trendów zgłoszeń i stosowanie predykcji (np. identyfikacja obszarów powtarzalnych barier).
  • Wprowadzenie SLA (gwarantowany poziom usług) dla obsługi zgłoszeń problemów z dostępnością.
  • Udoskonalenie przewodników i baz wiedzy dla użytkowników – FAQ, scenariusze „krok po kroku”.
  • Wykonanie co najmniej jednego audytu jakości wsparcia rocznie.

3. Pracownicy​

Cel​

Rozwój dojrzałego ekosystemu kompetencji oraz utrwalenie ról i odpowiedzialności.

Działania​

  • Aktualizacja zakresów obowiązków o nowe poziomy odpowiedzialności (np. rola „właściciela produktu”).
  • Utrwalenie międzywydziałowego zespołu ds. dostępności jako stałej struktury.
  • Rozszerzenie macierzy ról i umiejętności o specjalizacje (projektanci UX, testerzy złożonych komponentów, audytorzy).
  • Wprowadzenie mechanizmów motywacyjnych (np. uznania, publikacje sukcesów, wewnętrzne certyfikacje).
  • Rozbudowa systemu mikropoświadczeń i ścieżek kompetencyjnych (np. poziom podstawowy → średni → zaawansowany).
  • Opracowanie i wdrożenie programu stałego doskonalenia zawodowego.

4. Zaopatrzenie​

Cel​

Skuteczne, konsekwentne i mierzalne wdrażanie dostępności w całym procesie zakupowym oraz u dostawców.

Działania​

  • Wprowadzenie wewnętrznych standardów zakupowych obejmujących całość cyklu zamówienia.
  • Rozszerzenie wymagań dostępności o testy praktyczne, prototypy, deklaracje techniczne i audyty dostawcy.
  • Stworzenie „listy zaufanych dostawców” spełniających wymogi dostępnościwymogi dostępnościDokładne i możliwe do przetestowania i weryfikacji opisy każdej cechy rozwiązania (produktu) cyfrowego, które ma zostać zamówione. Inaczej: wymagania dostępności..
  • Integracja dostępności z oceną ryzyka zakupowego.
  • Wprowadzenie testów odbiorczych z udziałem użytkowników z niepełnosprawnościami.
  • Przeprowadzanie regularnych przeglądów umów i monitorowanie ich realizacji w zakresie dostępności.

5. Wiedza i umiejętności​

Cel​

Budowa zaawansowanego systemu edukacyjnego, opartego na ścieżkach rozwoju, dowodach kompetencji i monitorowaniu efektów.

Działania​

  • Wprowadzenie regularnych modułów szkoleniowych (cykle kwartalne, roczne ścieżki doskonalenia).
  • Rozszerzenie biblioteki materiałów o tematy specjalistyczne (formularze, multimediamultimediaDźwięk, wideo, prezentowane również w sposób interaktywny, lub połączenie tych form przekazu, testowanie technologii wspomagających, RWD, UX).
  • Regularna ocenaocenaWynik analizy informacji prowadzący do sformułowania wniosku stanowiącego podstawę podjęcia decyzji. Ocena może dotyczyć między innymi stanu dostępności i zgodności, skuteczności działań, dojrzałości organizacji, ryzyka lub możliwości zapewnienia dostępności. efektywności szkoleń poprzez testy kompetencji i obserwację pracy.
  • Organizowanie cyklicznych warsztatów eksperckich oraz szkoleń wewnętrznych prowadzonych przez własnych specjalistów.
  • Odświeżanie wiedzy co 12–18 miesięcy (aktualizacje standardów WCAG, EN 301 549, praktyk audytowych).
  • Tworzenie i aktualizacja repozytorium dobrych praktyk oraz studiów przypadków.

6. Cykl życia TIK​

Cel​

Optymalizacja procesów projektowania, wdrażania i utrzymania z uwzględnieniem dostępności jako stałego kryterium jakości.

Działania​

  • Integracja testów dostępności z przepływem CI/CD (procesy automatyczne).
  • Regularne audyty systemów cyfrowych: co najmniej raz na rok dla kluczowych usług.
  • Udoskonalenie rejestru zasobów (z przypisaniem właścicieli, dat testów, wyników i planów naprawczych).
  • Wprowadzenie zaawansowanej matrycy oceny ryzyka dla usług cyfrowych.
  • Optymalizacja procesów zmian: każda zmiana przechodzi testy dostępności przed wdrożeniem.
  • Systematyczne skanowanie automatyczne + ręczne testy ekspertów + testy z użytkownikami.
  • Wdrożenie praktyk - dostępnośćdostępnośćZakres, w jakim produkty, systemy, usługi, środowiska i obiekty mogą być używane przez ludzi z populacji o najszerszym zakresie cech i możliwości, aby osiągnąć określony cel w określonym kontekście użytkowania (ISO TC 159). Właściwość środowiska (przestrzeni fizycznej, rzeczywistości cyfrowej, systemów informacyjno-komunikacyjnych, produktów, usług), która pozwala osobom z trudnościami funkcjonalnymi (fizycznymi, poznawczymi) na korzystanie z niego na zasadzie równości z innymi. od początku projektu.

7. Zarządzanie i kultura organizacyjna​

Cel​

Trwałe osadzenie dostępności w systemie zarządzania, budżetowaniu, planowaniu strategicznym i kulturze organizacyjnej.

Działania​

  • Integracja działań z polityką jakości, strategią organizacji i planami wieloletnimi.
  • Wdrożenie corocznej samooceny dojrzałości + zewnętrznych audytów co 2–3 lata.
  • Rozbudowa wskaźników (KPI) i mierników efektywności (np. wskaźnikwskaźnikMiara opisująca wybrany aspekt funkcjonowania SZDC. Wskaźniki służą monitorowaniu zmian, ocenie skuteczności działań oraz wspieraniu decyzji kierownictwa. naprawionych błędów, czas zamknięcia zgłoszenia).
  • Wprowadzenie raportów kwartalnych dla kierownictwa i przeglądów strategicznych.
  • Organizowanie kampanii na rzecz kultury dostępności – dni dostępności, konkursy, webinary, przykłady sukcesów.
  • Ustanowienie mechanizmu ciągłego doskonalenia.
  • Zacieśnienie współpracy między jednostkami – sieć ambasadorów dostępności.