Przejdź do głównej zawartości
Wersja robocza
Jest to dokument roboczy, który w dowolnym momencie może zostać zmieniony, zastąpiony lub usunięty. Nie należy korzystać z tego opracowania jako czegoś innego niż dokumentu w trakcie opracowywania.
Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.
Opracowanie: Stefan Wajda
Data zgłoszenia: 17 maja 2025 r., ostatnia aktualizacja: 17 maja 2025 r.


1. Informacje podstawowe​

PoleOpis
Nazwa roliWłaściciel procesuRola odpowiedzialna za ustanowienie, funkcjonowanie, monitorowanie i doskonalenie procesu oraz jego rezultaty. zapewniania dostępności systemów IT
Kategoria roliprocesowa / techniczna / organizacyjna
Poziom odpowiedzialnościzarządczy / strategiczny
Powiązane procesyzapewnianie dostępności systemów IT, rozwój i utrzymanie usług cyfrowych, działania naprawcze, monitoring jakości technicznej
Powiązane roleadministratorzy systemów, programiści, testerzy techniczni, testerzy dostępności, specjaliści ds. remediacji, właściciele usług cyfrowych
Wersja karty1.0
Data opracowania13 maja 2026 r.

2. Cel roli​

Zapewnienie organizacji i skuteczności procesu zapewniania dostępności systemów IT oraz wspieranie integrowania wymagań dostępności cyfrowej z rozwojem, utrzymaniem i modernizacją systemów oraz usług cyfrowych organizacji.

Właściciel procesu:

  • odpowiada za organizację procesu zapewniania dostępności systemów IT,
  • wspiera integrowanie dostępności z cyklem życia systemów i usług,
  • wspiera organizację współpracy między rolami technicznymi i jakościowymi,
  • wspiera organizację monitoringu jakości technicznej,
  • wspiera organizację działań naprawczych i doskonalących.

RolaWyodrębniona funkcja w organizacji lub procesie, z którą powiązane są określone zadania, uprawnienia lub odpowiedzialności; rola nie musi odpowiadać stanowisku. wspiera:

  • rozwój dostępnych systemów i usług cyfrowych,
  • ograniczanie problemów technicznych i implementacyjnych,
  • rozwijanie organizacji zdolnej do trwałego utrzymania dostępności systemów IT.

3. Miejsce roli w systemie organizacyjnym​

3.1. Pozycja organizacyjna​

Rola procesowa, techniczna i organizacyjna.

Właściciel procesu:

  • odpowiada za organizację procesu zapewniania dostępności systemów IT,
  • koordynuje współpracę między rolami technicznymi, projektowymi i jakościowymi,
  • wspiera integrowanie dostępności z rozwojem i utrzymaniem systemów.

Rola:

  • nie zastępuje administratorów, programistów lub testerów,
  • nie wykonuje wszystkich działań operacyjnych,
  • nie zastępuje kierownictwa organizacji.

3.2. Relacje organizacyjne​

Rola współpracuje z:​

  • administratorami systemów,
  • programistami,
  • testerami technicznymi,
  • testerami dostępności,
  • specjalistami ds. remediacji,
  • właścicielami usług cyfrowych,
  • specjalistami ds. zamówień dostępnych,
  • koordynatorem ds. dostępności cyfrowej.

Rola wspiera:​

  • organizację dostępności systemów IT,
  • organizację monitoringu jakości technicznej,
  • organizację działań naprawczych,
  • rozwój standardów technicznych,
  • rozwój praktyk projektowania i utrzymania dostępnych systemów.

Rola otrzymuje wsparcie od:​

  • kierownictwa organizacji,
  • ekspertów dostępności,
  • analityków i audytorów,
  • specjalistów bezpieczeństwa,
  • specjalistów wsparcia kompetencyjnego.

Rola raportuje do:​

  • właściciela procesu zarządzania systemem dostępności, sponsora wykonawczego ds. dostępności lub kierownictwa organizacji.

4. Zakres odpowiedzialności​

4.1. Odpowiedzialność główna​

Właściciel procesu zapewniania dostępności systemów IT odpowiada za:

  • organizację procesu zapewniania dostępności systemów i usług cyfrowych,
  • integrowanie wymagań dostępności z rozwojem i utrzymaniem systemów IT,
  • organizację współpracy między rolami technicznymi i jakościowymi,
  • organizację monitoringu jakości technicznej,
  • wspieranie organizacji działań naprawczych i doskonalących.

4.2. Typowe zadania​

  • organizowanie procesu zapewniania dostępności systemów IT,
  • wspieranie definiowania standardów technicznych i jakościowych,
  • wspieranie integrowania dostępności z cyklem życia systemów,
  • organizowanie współpracy między rolami technicznymi,
  • wspieranie organizacji odbiorów technicznych i jakościowych,
  • analiza problemów technicznych i organizacyjnych,
  • wspieranie organizacji działań naprawczych,
  • wspieranie organizacji utrzymania jakości systemów po wdrożeniach,
  • wspieranie rozwoju standardów technicznych organizacji.

4.3. Zakres decyzji​

Właściciel procesu:

  • rekomenduje rozwiązania organizacyjne i techniczne,
  • wspiera ustalanie standardów jakości technicznej,
  • inicjuje działania doskonalące i naprawcze.

Rola zwykle:

  • nie zastępuje kierownictwa organizacji,
  • nie odpowiada za wykonanie wszystkich działań technicznych,
  • nie zastępuje właścicieli usług lub produktów cyfrowych.

5. Powiązanie z procesami​

ProcesZakres udziału
Zapewnianie dostępności systemów ITorganizacjaGrupa ludzi, instytucja lub państwo działające wspólnie w celu osiągania określonych celów w ramach ustalonej struktury. procesu
Rozwój usług cyfrowychintegrowanie wymagań dostępności
Monitoring jakości technicznejorganizacja monitoringu
Działania naprawczeorganizacja działań technicznych
Odbiory systemów i usługorganizacja zasad jakości i odbiorów

6. Powiązanie z odpowiedzialnością RACI​

Proces / działanieZaplanowana czynność realizowana w odpowiedzi na podjętą decyzję. Działania mogą prowadzić do usunięcia problemów, ograniczenia ryzyka, poprawy dostępności lub doskonalenia systemowego zapewniania dostępności cyfrowej.Rola RACI
Organizacja procesu zapewniania dostępności systemów ITA / R
Organizacja standardów technicznychA
Organizacja monitoringu jakości technicznejA
Koordynacja współpracy między rolami technicznymiR
Inicjowanie działań naprawczych i doskonalącychA
Realizacja działań technicznychI

7. Wymagane kompetencje​

7.1. Wiedza​

  • dostępność cyfrowaDostępność cyfrowa strony internetowej i aplikacji mobilnej polega na zapewnieniu ich funkcjonalności, kompatybilności, postrzegalności i zrozumiałości. systemów i usług IT,
  • WCAGStandard W3C Web Content Accessibility Guidelines określający testowalne kryteria dostępności treści internetowych i interfejsów cyfrowych. i EN 301 549Europejska norma określająca wymagania dostępności dla produktów i usług technologii informacyjno-komunikacyjnych oraz powiązane procedury testowe i metody oceny.,
  • architektura systemów i usług cyfrowych,
  • organizacja cyklu życia systemów IT,
  • monitoring jakości technicznej,
  • organizacja działań naprawczych i utrzymaniowych.

7.2. Umiejętności​

  • organizacja procesów technicznych,
  • integrowanie dostępności z rozwojem systemów,
  • organizacja współpracy między rolami technicznymi,
  • analiza problemów technicznych i organizacyjnych,
  • wspieranie organizacji monitoringu jakości,
  • wspieranie działań naprawczych i doskonalących.

7.3. Kompetencje organizacyjne i społeczne​

  • myślenie systemowe,
  • komunikacja,
  • współpraca,
  • odpowiedzialnośćPrzypisanie roli lub podmiotowi obowiązku doprowadzenia do określonego rezultatu, podjęcia decyzji albo zapewnienia wykonania działań. organizacyjna,
  • orientacja na jakość usług,
  • wspieranie jakości technicznej organizacji.

8. Wsparcie kompetencyjne dla roli​

8.1. Potrzebne wsparcie​

  • raporty monitoringowe i techniczne,
  • wyniki testów i audytów,
  • konsultacje ekspertów dostępności,
  • wsparcie kierownictwa organizacji,
  • standardy techniczne i listy kontrolne,
  • dane dotyczące problemów użytkowników i systemów.

8.2. Typowe problemy wymagające wsparcia​

  • integrowanie dostępności z systemami złożonymi,
  • organizacja współpracy między zespołami technicznymi,
  • analiza problemów architektonicznych i implementacyjnych,
  • organizacja odbiorów technicznych,
  • utrzymanie dostępności po aktualizacjach i migracjach systemów.

9. Narzędzia i zasoby wykorzystywane w roli​

  • standardy techniczne i jakościowe,
  • listy kontrolne dostępności i jakości,
  • raporty monitoringowe i audytowe,
  • narzędzia zarządzania systemami i projektami,
  • dokumentacja architektury systemów,
  • rejestry problemów i działań naprawczych,
  • środowiska testowe i developerskie.

10. Mechanizmy monitorowania i oceny​

10.1. Co podlega monitorowaniu​

  • skuteczność organizacji procesu technicznego,
  • jakość i dostępnośćDostępność architektoniczna, cyfrowa oraz informacyjno-komunikacyjna, co najmniej w zakresie określonym przez minimalne wymagania ustawowe, będąca wynikiem uwzględnienia uniwersalnego projektowania albo zastosowania racjonalnego usprawnienia. systemów IT,
  • liczba problemów technicznych i dostępnościowych,
  • skuteczność działań naprawczych,
  • liczba problemów wykrywanych po wdrożeniu.

10.2. Przykładowe wskaźniki​

WskaźnikMiara opisująca wybrany aspekt sposobu działania organizacji lub osiąganych rezultatów związanych z zapewnianiem dostępności cyfrowej. Wskaźniki służą obserwowaniu zmian, ocenie skuteczności działania oraz wspieraniu podejmowania decyzji.Cel monitorowania
liczba problemów technicznych po wdrożeniuocenaDziałanie polegające na interpretacji informacji i materiału dowodowego w odniesieniu do określonych kryteriów w celu ustalenia stanu lub podjęcia decyzji. jakości procesu
skuteczność działań naprawczychocena skuteczności organizacji procesu
liczba problemów powtarzalnychanaliza jakości organizacji technicznej
liczba problemów po aktualizacjach systemówocena trwałości jakości technicznej

11. Typowe ryzyka organizacyjne​

  • rozwijanie systemów bez uwzględniania dostępności,
  • brak współpracy między rolami technicznymi i jakościowymi,
  • brak organizacji monitoringu jakości technicznej,
  • utrata dostępności po aktualizacjach i migracjach,
  • brak standardów technicznych organizacji.

12. Typowe błędy organizacyjne​

  • traktowanie dostępności wyłącznie jako problemu frontendowego,
  • wdrażanie systemów bez odbiorów jakościowych,
  • brak integracji dostępności z utrzymaniem systemów,
  • nieuwzględnianie wyników monitoringu i audytów,
  • brak organizacji odpowiedzialności technicznej.

13. Model minimalny i model dojrzały​

13.1. Model minimalny​

Właściciel procesu:

  • organizuje podstawowe zasady zapewniania dostępności systemów IT,
  • wspiera organizację monitoringu jakości technicznej,
  • wspiera organizację działań naprawczych.

13.2. Model dojrzały​

Właściciel procesu:

  • rozwija systemowe zarządzanie dostępnością systemów IT,
  • integruje dostępność z całym cyklem życia systemów,
  • wykorzystuje monitoring i audyt do doskonalenia jakości technicznej,
  • wspiera rozwój organizacji zdolnej do trwałego utrzymania dostępności cyfrowej.

14. Powiązane dokumenty​

  • Zapewnianie dostępności systemów IT
  • Integracja wymagań dostępności w całym cyklu projektowym
  • Systemowe rozwiązywanie problemów dostępności
  • Monitoring i ocena dojrzałości systemu
  • Referencyjna mapa RACI
  • Standardy techniczne i listy kontrolne dostępności

15. Uwagi końcowe​

Rola właściciela procesu zapewniania dostępności systemów IT ma kluczowe znaczenie dla:

  • trwałego utrzymania dostępności systemów i usług cyfrowych,
  • integrowania dostępności z rozwojem i utrzymaniem systemów,
  • ograniczania problemów technicznych i implementacyjnych,
  • rozwijania jakości technicznej organizacji.

Rola:

  • nie ogranicza się wyłącznie do nadzoru technicznego,
  • obejmuje również organizację współpracy, monitoringu i działań doskonalących,
  • powinna być integrowana z projektowaniem usług, monitoringiem i zarządzaniem organizacją.

Skuteczność roli zależy od:

  • jakości współpracy między rolami technicznymi i organizacyjnymi,
  • wsparcia kierowniczego,
  • integracji dostępności z cyklem życia systemów,
  • jakości monitoringu i działań naprawczych,
  • trwałości standardów technicznych organizacji.