Przejdź do głównej zawartości
Wersja robocza
Jest to dokument roboczy, który w dowolnym momencie może zostać zmieniony, zastąpiony lub usunięty. Nie należy korzystać z tego opracowania jako czegoś innego niż dokumentu w trakcie opracowywania.
Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.

Referencyjna mapa odpowiedzialności procesowej (RACI)

Opracowanie: Stefan Wajda
Data zgłoszenia: 17 maja 2025 r., ostatnia aktualizacja: 17 maja 2025 r.

1. Cel dokumentu​

Celem dokumentu jest przedstawienie referencyjnego modelu przypisywania odpowiedzialności w głównych procesach systemu zapewniania dostępności cyfrowej.

Mapa RACI ma wspierać organizacje w:

  • przypisywaniu odpowiedzialności,
  • organizacji współpracy,
  • rozdzielaniu odpowiedzialności wykonawczej, nadzorczej i kontrolnej,
  • projektowaniu procesów,
  • wdrażaniu systemowego zarządzania dostępnością cyfrową.

Mapa ma charakter referencyjny.

Może być:

  • dostosowywana do struktury organizacji,
  • upraszczana w małych podmiotach,
  • rozwijana w organizacjach dojrzałych.

2. Oznaczenia RACI​

OznaczenieZnaczenie
R (Responsible)odpowiada za wykonanie działania
A (Accountable)odpowiada za nadzór, zatwierdzenie lub wynik procesu
C (Consulted)wspiera, konsultuje, dostarcza wiedzy eksperckiej
I (Informed)jest informowany o działaniach lub wynikach

3. Zasady stosowania mapy​

3.1. Rozdzielenie odpowiedzialności​

Mapa rozdziela:

  • odpowiedzialnośćPrzypisanie roli lub podmiotowi obowiązku doprowadzenia do określonego rezultatu, podjęcia decyzji albo zapewnienia wykonania działań. strategiczną,
  • odpowiedzialność organizacyjną,
  • odpowiedzialność wykonawczą,
  • odpowiedzialność kontrolną,
  • odpowiedzialność ekspercką.

3.2. Rozdzielenie wykonania i kontroli​

W miarę możliwości organizacyjnych role wykonawcze powinny być oddzielone od:

  • ról kontrolnych,
  • ról zatwierdzających,
  • ról audytowych.

3.3. Możliwość łączenia ról​

W małych organizacjach jedna osoba może pełnić kilka ról jednocześnie.

Nie powinno to jednak prowadzić do:

  • braku nadzoru,
  • pomijania kontroli,
  • braku możliwości ustalenia odpowiedzialności.

3.4. Charakter referencyjny​

Mapa przedstawia model docelowy.

Nie każda organizacjaGrupa ludzi, instytucja lub państwo działające wspólnie w celu osiągania określonych celów w ramach ustalonej struktury. musi posiadać wszystkie role jako odrębne stanowiska.

Istotne jest zapewnienie realizacji funkcji organizacyjnych.


4. Role wykorzystane w mapie​

4.1. Role strategiczne i organizacyjne​

SkrótRolaWyodrębniona funkcja w organizacji lub procesie, z którą powiązane są określone zadania, uprawnienia lub odpowiedzialności; rola nie musi odpowiadać stanowisku.
KIERKierownictwo organizacjiOsoba albo organ odpowiedzialny za zatwierdzenie zasad postępowania, zapewnienie warunków organizacyjnych oraz rozstrzyganie przypadków wymagających decyzji zarządczej.
SPONSponsor wykonawczy ds. dostępności
KOORKoordynator ds. dostępnościOsoba wyznaczona do pełnienia funkcji koordynatora do spraw dostępności, której zadania obejmują w szczególności wsparcie osób ze szczególnymi potrzebami, przygotowanie i koordynację wdrożenia planu działania oraz monitorowanie zapewniania dostępności. cyfrowej
WPRWłaściciel procesuRola odpowiedzialna za ustanowienie, funkcjonowanie, monitorowanie i doskonalenie procesu oraz jego rezultaty.
KKOKierownik komórki organizacyjnej
WMERWłaściciel obszaru merytorycznego

4.2. Role procesowe​

SkrótRola
AUTAutor treściOsoba przygotowująca merytoryczną treść materiału.
REDRedaktor treściRola przygotowująca treść do udostępnienia zgodnie z przyjętymi zasadami językowymi, strukturalnymi, redakcyjnymi i dostępnościowymi.
DOSTOsoba przygotowująca elementy dostępności
PUBOsoba publikującaRola wykonująca techniczne udostępnienie materiału w określonym kanale publikacji.
UTRZOsoba odpowiedzialna za utrzymanie treściDziałania podejmowane po publikacji w celu zachowania aktualności, poprawności, dostępności i użyteczności treści przez okres jej udostępniania.
ZGLOsoba obsługująca zgłoszenia

4.3. Role kompetencyjne i techniczne​

SkrótRola
WSPKSpecjalista ds. wsparcia kompetencyjnego
ANALAnalityk dostępności
REMSpecjalista ds. remediacji
KOMSpecjalista ds. komunikacji dostępnej
ZAMSpecjalista ds. zamówień dostępnych
ADMAdministrator systemów publikacyjnych
DEVProgramista
AUTOOperator testów automatycznych
PRAWObsługa prawna

4.4. Role kontrolne i audytowe​

SkrótRola
WERWeryfikator dostępnościOsoba posiadająca kompetencje do sprawdzania określonych właściwości dostępności materiału lub rozwiązania i dokumentowania wyniku weryfikacji.
TESTTester dostępności
TTECHTester techniczny
RJAKRedaktor jakości
AUDAudytor dostępności

5. Proces 1 — Zarządzanie systemem dostępności cyfrowej​

5.1. Opracowanie polityki dostępności​

RolaRACI
KIERA
SPONR
KOORR
WPRC
PRAWC
WSPKC
AUDC

5.2. Określenie ról i odpowiedzialności​

RolaRACI
KIERA
SPONR
KOORR
KKOC
WSPKC
PRAWC

5.3. Planowanie działań dostępnościowych​

RolaRACI
KIERA
SPONC
KOORR
WPRC
KKOC
ANALC

5.4. Monitorowanie realizacji systemu​

RolaRACI
KIERA
SPONC
KOORR
ANALC
AUDC
WPRI

6. Proces 2 — Zarządzanie treściami i dokumentami cyfrowymi​

6.1. Tworzenie treści​

RolaRACI
AUTR
REDC
DOSTC
WMERA
RJAKC

6.2. Przygotowanie elementów dostępności​

RolaRACI
DOSTR
AUTC
REDC
WMERA
KOMC

6.3. Publikacja materiałów​

RolaRACI
PUBR
WERC
WMERA
ADMC
KOORI

6.4. Kontrola przed publikacją​

RolaRACI
WERR
RJAKC
TESTC
WMERA
PUBI

6.5. Utrzymanie i aktualizacja treści​

RolaRACI
UTRZR
WMERA
PUBC
KOORI
WERC

7. Proces 3 — Projektowanie i rozwój usług cyfrowych​

7.1. Projektowanie usług cyfrowych​

RolaRACI
WPRA
DEVR
ANALC
TESTC
KOORC
KOMC

7.2. Określanie wymagań dostępności​

RolaRACI
WPRA
ANALR
DEVC
TESTC
KOORC
ZAMC

7.3. Testowanie usług przed wdrożeniem​

RolaRACI
TESTR
TTECHC
ANALC
DEVC
WPRA
KOORI

8. Proces 4 — Zapewnianie dostępności systemów IT​

8.1. Rozwój systemów IT​

RolaRACI
DEVR
ADMC
ANALC
TTECHC
WPRA

8.2. Utrzymanie systemów IT​

RolaRACI
ADMR
DEVC
ANALC
KOORI
WPRA

8.3. Usuwanie problemów technicznych​

RolaRACI
REMR
DEVC
ADMC
ANALC
WPRA

9. Proces 5 — Weryfikacja, testowanie i monitoring​

9.1. Testy automatyczne​

RolaRACI
AUTOR
TTECHC
ANALC
KOORA
DEVI

9.2. Testy manualne​

RolaRACI
TESTR
ANALC
KOORA
DEVI
WPRI

9.3. Analiza błędów i rekomendacje​

RolaRACI
ANALR
TESTC
TTECHC
KOORA
REMI

9.4. Audyt dostępności​

RolaRACI
AUDR
KOORC
KIERA
ANALC
WPRI

10. Proces 6 — Zamówienia i współpraca z wykonawcami​

10.1. Określanie wymagań dostępności​

RolaRACI
ZAMR
KOORC
ANALC
PRAWC
KIERA

10.2. Ocena ofert​

RolaRACI
ZAMR
ANALC
KOORC
PRAWC
KIERA

10.3. Odbiór produktów i usług​

RolaRACI
TESTR
ANALC
ZAMC
WPRA
KOORI

11. Proces 7 — Zarządzanie kompetencjami i wsparciem operacyjnym​

11.1. Analiza potrzeb kompetencyjnych​

RolaRACI
WSPKR
KOORC
KKOC
KIERA
ANALC

11.2. Zapewnienie wsparcia kompetencyjnego​

RolaRACI
WSPKR
KOORC
KKOC
WERC
TESTC
KIERA

11.3. Rozwijanie zdolności organizacji do działania​

RolaRACI
WSPKR
SPONC
KOORC
KIERA
AUDC

12. Proces 8 — Ocena, raportowanie i doskonalenie systemu​

12.1. Analiza danych i wyników monitoringu​

RolaRACI
ANALR
KOORC
AUDC
KIERA
SPONI

12.2. Raportowanie kierownicze​

RolaRACI
KOORR
SPONC
ANALC
KIERA

12.3. Planowanie działań doskonalących​

RolaRACI
KOORR
SPONC
ANALC
AUDC
KIERA

12.4. Ocena skuteczności działań​

RolaRACI
AUDR
ANALC
KOORC
KIERA
SPONI

13. Model uproszczony dla małych organizacji​

13.1. Możliwość łączenia ról​

W małych organizacjach możliwe jest łączenie ról, w szczególności:

  • AUT + RED + DOST + PUB,
  • KOOR + WSPK,
  • DEV + ADM,
  • TEST + WER.

13.2. Minimalne warunki organizacyjne​

Nawet w modelu uproszczonym organizacja powinna zapewnić:

  • nadzór kierowniczy,
  • możliwość konsultacji,
  • wykonywanie kontroli jakości,
  • możliwość reagowania na problemy.

14. Najważniejsze zasady interpretacji mapy​

  1. Dostępność cyfrowaDostępność cyfrowa strony internetowej i aplikacji mobilnej polega na zapewnieniu ich funkcjonalności, kompatybilności, postrzegalności i zrozumiałości. jest odpowiedzialnością rozproszoną.
  2. Koordynator ds. dostępności cyfrowej nie odpowiada samodzielnie za wszystkie działania.
  3. Sponsor wykonawczy zapewnia wsparcie kierownicze i usuwa bariery organizacyjne.
  4. Role kontrolne powinny być — w miarę możliwości — oddzielone od wykonawczych.
  5. System wymaga zarówno działań operacyjnych, jak i wsparcia kompetencyjnego.
  6. Organizacja powinna rozwijać zdolność do samodzielnego i trwałego działania.

15. Powiązane dokumenty​

  • Model organizacji odpowiedzialności w systemie zapewniania dostępności cyfrowej.
  • Słownik ról i odpowiedzialności.
  • Opis głównych procesów zapewniania dostępności cyfrowej.
  • Matryca kompetencji.
  • Katalog kart ról.
  • Modele organizacyjne dla małych i dużych podmiotów.
  • ZalecenieWystąpienie o charakterze służbowym adresowane do organizacji, podstawowa forma dokumentu Sieci. „Organizacja systemu zapewniania dostępności cyfrowej”.