Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.
Kultura organizacyjna sprzyjająca dostępności cyfrowej
1. Cel zalecenia
Celem zalecenia jest kształtowanie kultury organizacyjnej, w której zapewnianie dostępności cyfrowej stanowi naturalny element sposobu działania organizacji, angażuje wszystkich pracowników oraz jest jednym z kryteriów oceny jakości informacji, usług i rozwiązań cyfrowych.
2. Zalecenie
KierownictwokierownictwoOsoba albo organ odpowiedzialny za zatwierdzenie zasad postępowania, zapewnienie warunków organizacyjnych oraz rozstrzyganie przypadków wymagających decyzji zarządczej. organizacji świadomie kształtuje kulturę organizacyjną sprzyjającą zapewnianiu dostępności cyfrowej. Określa podstawowe zasady działania organizacji i jej cele, daje przykład własnym sposobem działania oraz tworzy warunki sprzyjające współodpowiedzialności, współpracy, orientacji na potrzeby użytkowników i ciągłemu doskonaleniu.
3. Rekomendacje
3.1. Kierownictwo uznaje zapewnianie dostępności za jedną z podstawowych zasad działania organizacji
Kierownictwo organizacji uznaje zapewnianie dostępności cyfrowej za jedną z podstawowych zasad działania organizacji, wynikającą z odpowiedzialności za jakość realizowanych zadań publicznych, poszanowania godności użytkowników oraz zapewniania równego dostępu do informacji i usług.
Znaczenie dostępności znajduje odzwierciedlenie w sposobie funkcjonowania organizacji oraz w decyzjach podejmowanych przez kierownictwo.
3.2. Kierownictwo uwzględnia dostępność w celach i priorytetach organizacji
Kierownictwo uwzględnia zapewnianie dostępności cyfrowej w celach i priorytetach organizacji oraz podczas planowania jej działalności.
Takie podejście pokazuje pracownikom, że dostępnośćdostępnośćZakres, w jakim produkty, systemy, usługi, środowiska i obiekty mogą być używane przez ludzi z populacji o najszerszym zakresie cech i możliwości, aby osiągnąć określony cel w określonym kontekście użytkowania (ISO TC 159). Właściwość środowiska (przestrzeni fizycznej, rzeczywistości cyfrowej, systemów informacyjno-komunikacyjnych, produktów, usług), która pozwala osobom z trudnościami funkcjonalnymi (fizycznymi, poznawczymi) na korzystanie z niego na zasadzie równości z innymi. stanowi trwały element jakości działania organizacji, a nie doraźną reakcję na wymagania prawne lub zgłoszenia użytkowników.
Cele i priorytety organizacji służą zarówno eliminowaniu istniejących barier, jak i systematycznemu podnoszeniu jakości informacji, usług i rozwiązań cyfrowych.
3.3. Kierownictwo buduje poczucie wspólnej odpowiedzialności
Kierownictwo tworzy warunki, w których pracownicy traktują dostępność jako naturalny element wykonywanych obowiązków, a nie jako zadanie należące wyłącznie do koordynatora dostępności, specjalistów lub wybranych komórek organizacyjnych.
3.4. Kierownictwo rozpoczyna budowanie kultury dostępności od własnego sposobu działania
Kierownictwo organizacji rozpoczyna kształtowanie kultury organizacyjnej od własnego sposobu działania.
Uwzględnia dostępność podczas wyznaczania celów, organizowania pracy, przydzielania zasobów, podejmowania decyzji oraz oceny rezultatów.
Pracownicy kształtują swoje postawy przede wszystkim na podstawie codziennych działań kierownictwa. Sposób działania osób kierujących organizacją potwierdza w praktyce znaczenie dostępności jako jednej z podstawowych zasad funkcjonowania organizacji.
3.5. Kierownictwo buduje kulturę współpracy
Kierownictwo tworzy warunki, w których pracownicy i komórki organizacyjne współpracują przy zapewnianiu dostępności cyfrowej, dzielą się wiedzą oraz wspólnie rozwiązują problemy.
Zapewnianie dostępności wymaga współdziałania osób pełniących różne role organizacyjne. Kierownictwo wzmacnia postawy sprzyjające wymianie wiedzy, wspólnemu poszukiwaniu rozwiązań oraz podejmowaniu decyzji z uwzględnieniem różnych perspektyw i doświadczeń.
Kierownictwo kształtuje kulturę współpracy i współodpowiedzialności, ograniczając praktyki prowadzące do przenoszenia odpowiedzialności pomiędzy pracownikami lub komórkami organizacyjnymi.
3.6. Kierownictwo buduje zaangażowanie i wzmacnia zachowania sprzyjające dostępności
Kierownictwo buduje zaangażowanie pracowników w zapewnianie dostępności cyfrowej, tworząc warunki, w których rozumieją oni znaczenie dostępności, dostrzegają wpływ własnej pracy na doświadczenia użytkowników oraz są zachęcani do podejmowania inicjatyw służących poprawie dostępności.
Kierownictwo wzmacnia zachowania sprzyjające dostępności poprzez sposób, w jaki ocenia rezultaty pracy, reaguje na podejmowane inicjatywy, docenia dobre praktyki oraz odnosi się do ujawnianych problemów.
Sposób działania kierownictwa daje pracownikom czytelny sygnał, że działania na rzecz dostępności, współpraca, zgłaszanie barier i proponowanie usprawnień są oczekiwanymi i cenionymi elementami sposobu działania organizacji.
3.7. Kierownictwo rozwija orientację organizacji na potrzeby użytkowników
Kierownictwo tworzy warunki sprzyjające poznawaniu potrzeb i doświadczeń użytkowników oraz wykorzystywaniu ich do doskonalenia informacji, usług i rozwiązań cyfrowych.
OrganizacjaorganizacjaGrupa ludzi, instytucja lub państwo, które działają razem, by osiągnąć wspólne cele, posiadając ustaloną strukturę. Zobacz także: podmiot publiczny traktuje doświadczenia osób z niepełnosprawnościami jako ważne źródło wiedzy o jakości swojego funkcjonowania i wykorzystuje je podczas planowania działań doskonalących.
3.8. Kierownictwo tworzy warunki do uczenia się i ciągłego doskonalenia
Kierownictwo tworzy środowisko organizacyjne sprzyjające uczeniu się, wymianie doświadczeń oraz doskonaleniu sposobu działania organizacji.
Organizacja traktuje problemy dostępności jako źródło wiedzy umożliwiające poprawę jakości działania, a nie wyłącznie jako błędy wymagające usunięcia.
Kierownictwo tworzy warunki sprzyjające zgłaszaniu problemów, proponowaniu usprawnień i dzieleniu się doświadczeniami bez obawy przed przypisywaniem winy za ujawnione niedoskonałości.
4. Uzasadnienie
Trudno o skuteczne i trwałe zapewnianie dostępności cyfrowej bez kultury organizacyjnej sprzyjającej dostępności. Nawet najlepiej zaprojektowane procedury, standardy, szkolenia czy rozwiązania techniczne nie zapewnią oczekiwanych rezultatów, jeżeli nie staną się elementem systemowego działania organizacji, a pracownicy nie będą postrzegać dostępności jako naturalnego elementu swojej pracy i wspólnego zobowiązania całej organizacji.
Budowanie kultury organizacyjnej jest procesem długofalowym. Nie można jej ustanowić zarządzeniem ani wdrożyć wyłącznie poprzez opracowanie procedur, przeprowadzenie szkoleń lub wyznaczenie odpowiedzialnych osób. Kultura organizacyjna rozwija się stopniowo jako rezultat sposobu, w jaki kierownictwo określa podstawowe zasady działania organizacji, wyznacza cele, organizuje pracę oraz reaguje na codzienne problemy. Pracownicy kształtują swoje postawy przede wszystkim na podstawie obserwacji decyzji, zachowań i sposobu działania osób kierujących organizacją.
W przeciwieństwie do wielu innych działań związanych z zapewnianiem dostępności cyfrowej odpowiedzialności za kształtowanie kultury organizacyjnej nie można skutecznie delegować. Kierownictwo może powierzać wykonywanie określonych zadań, jednak to ono poprzez wyznaczane cele, sposób działania, organizację pracy oraz ocenę rezultatów tworzy środowisko, w którym dostępność staje się albo pozostaje jedną z podstawowych zasad funkcjonowania organizacji.
W organizacjach o dojrzałej kulturze organizacyjnej sprzyjającej dostępności pracownicy samodzielnie uwzględniają potrzeby użytkowników podczas wykonywania codziennych obowiązków, współpracują przy rozwiązywaniu problemów, dzielą się doświadczeniami oraz dostrzegają możliwości poprawy dostępności jeszcze przed pojawieniem się skarg lub formalnych wymagań. Dostępność przestaje być postrzegana jako dodatkowy obowiązek wynikający z przepisów prawa, a staje się naturalnym elementem profesjonalnego wykonywania zadań oraz jednym z kryteriów jakości działania organizacji.
5. Podstawy prawne
- Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r., w szczególności art. 32 i art. 69;
- Konwencja o prawach osób niepełnosprawnych, sporządzona w Nowym Jorku dnia 13 grudnia 2006 r., w szczególności art. 4, art. 8, art. 9, art. 21 i art. 27;
- ustawa z dnia 4 kwietnia 2019 r. o dostępności cyfrowej stron internetowych i aplikacji mobilnych podmiotów publicznych;
- ustawa z dnia 19 lipca 2019 r. o zapewnianiu dostępności osobom ze szczególnymi potrzebami;
- dyrektywa Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/2102 z dnia 26 października 2016 r. w sprawie dostępności stron internetowych i mobilnych aplikacji organów sektora publicznego;
- ustawa z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy;
- ustawa z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych.