Przejdź do głównej zawartości
Wersja robocza
Jest to dokument roboczy, który w dowolnym momencie może zostać zmieniony, zastąpiony lub usunięty. Nie należy korzystać z tego opracowania jako czegoś innego niż dokumentu w trakcie opracowywania.
Nie wahaj się proponować zmian. Możesz komentować, uzupełniać, redagować każdy fragment dokumentu.

Przykładowe zasady organizacji procesu tworzenia i publikowania treści cyfrowych

Opracowanie: Stefan Wajda
Data zgłoszenia: 22 września 2026 r., ostatnia aktualizacja: 22 września 2026 r.

1. Cel i sposób wykorzystania zasad​

Zasady przedstawiają przykładowy sposób organizacji procesu tworzenia, udostępniania i utrzymywania treści cyfrowych, w którym wymagania dostępności cyfrowej są uwzględniane podczas wykonywania zwykłych czynności związanych z przygotowaniem i wykorzystywaniem treści.

OrganizacjaGrupa ludzi, instytucja lub państwo działające wspólnie w celu osiągania określonych celów w ramach ustalonej struktury. może wykorzystać zasady do opracowania własnych regulacji, procedur lub instrukcji albo włączyć odpowiednie rozwiązania do istniejących zasad organizacji pracy.

Sposób organizacji procesu powinien być dostosowany do struktury organizacji, rodzajów tworzonych treści, wykorzystywanych kanałów komunikacji oraz podziału zadań pomiędzy osoby i komórki organizacyjne.

2. Zakres procesu​

Proces obejmuje treści cyfrowe wykorzystywane w komunikacji wewnętrznej i zewnętrznej organizacji, niezależnie od ich rodzaju, kanału komunikacji i formy technicznej.

Obejmuje w szczególności:

  • treści stron internetowych i intranetu;
  • treści publikowane w Biuletynie Informacji Publicznej;
  • dokumenty elektroniczne;
  • formularze i inne treści wykorzystywane w usługach;
  • wiadomości i komunikaty elektroniczne;
  • materiały wizualne;
  • materiały audio i wideo;
  • prezentacje;
  • treści publikowane w mediach społecznościowych;
  • inne treści cyfrowe przygotowywane lub udostępniane przez organizację.

Zasady stosuje się odpowiednio do treści:

  • tworzonych przez pracowników i współpracowników organizacji;
  • przygotowywanych na zlecenie organizacji;
  • otrzymywanych od innych podmiotów i przeznaczonych do dalszego udostępnienia;
  • aktualizowanych, przekształcanych lub ponownie wykorzystywanych.

3. Przebieg procesu​

Organizacja określa sposób postępowania z treścią od rozpoczęcia jej przygotowania do zakończenia jej udostępniania.

W zależności od rodzaju treści proces obejmuje odpowiednio:

  1. przygotowanie treści;
  2. opracowanie jej w formie przeznaczonej do przekazania lub publikacji;
  3. zastosowanie właściwych standardów;
  4. przekazanie materiału pomiędzy osobami lub komórkami uczestniczącymi w procesie;
  5. sprawdzenie treści przed udostępnieniem;
  6. zatwierdzenie treści, jeżeli jest wymagane;
  7. publikację albo przekazanie treści odbiorcom;
  8. sprawdzenie rezultatu czynności technicznych związanych z udostępnieniem, jeżeli mogą one wpływać na dostępnośćDostępność architektoniczna, cyfrowa oraz informacyjno-komunikacyjna, co najmniej w zakresie określonym przez minimalne wymagania ustawowe, będąca wynikiem uwzględnienia uniwersalnego projektowania albo zastosowania racjonalnego usprawnienia.;
  9. utrzymywanie dostępności udostępnionej treści;
  10. aktualizowanie, przekształcanie, ponowne wykorzystywanie lub przygotowywanie kolejnych wersji treści;
  11. poprawienie albo ponowne przygotowanie treści, jeżeli zostaną stwierdzone nieprawidłowości;
  12. zakończenie udostępniania treści, jeżeli nie jest już potrzebna.

Nie każda treść wymaga wszystkich wymienionych czynności. Organizacja określa przebieg pracy odpowiednio do rodzaju treści, sposobu jej przygotowania, kanału komunikacji i związanych z nią ryzyk.

4. Role, zadania i odpowiedzialność​

Organizacja przypisuje zadania, odpowiedzialnośćPrzypisanie roli lub podmiotowi obowiązku doprowadzenia do określonego rezultatu, podjęcia decyzji albo zapewnienia wykonania działań. i potrzebne uprawnienia osobom uczestniczącym w poszczególnych etapach procesu.

Podział zadań powinien umożliwiać ustalenie, kto odpowiada w szczególności za:

  • przygotowanie treści;
  • nadanie jej wymaganych cech dostępności;
  • zastosowanie właściwych standardów;
  • wykonanie czynności technicznych związanych z przygotowaniem treści;
  • przekazanie materiału do kolejnego etapu pracy;
  • sprawdzenie materiału przed udostępnieniem;
  • podjęcie decyzji w przypadku stwierdzenia problemów z dostępnością;
  • zatwierdzenie treści, jeżeli jest wymagane;
  • publikację lub przekazanie treści odbiorcom;
  • utrzymywanie i aktualizowanie udostępnionej treści;
  • reagowanie na stwierdzone problemy i zgłoszenia użytkowników.

Role mogą być łączone odpowiednio do struktury organizacji i sposobu wykonywania pracy. Jedna osoba może wykonywać kilka czynności, a ta sama czynność może być wykonywana przez różne osoby w zależności od rodzaju treści.

Łączenie ról nie powoduje pominięcia zadań ani przeniesienia odpowiedzialności za dostępność całego materiału na osobę wykonującą ostatnią czynność przed jego publikacją.

5. Odpowiedzialność na kolejnych etapach pracy​

Dostępność cyfrowaDostępność cyfrowa strony internetowej i aplikacji mobilnej polega na zapewnieniu ich funkcjonalności, kompatybilności, postrzegalności i zrozumiałości. jest uwzględniana od rozpoczęcia pracy nad treścią i podczas wszystkich kolejnych czynności, które mogą wpływać na jej dostępność.

Osoba wykonująca określoną czynność:

  • stosuje wymagania i standardy właściwe dla wykonywanego zadania;
  • wykorzystuje przeznaczone do tego narzędzia, wzorce i szablony;
  • sprawdza rezultat swojej pracy w zakresie wynikającym z wykonywanego zadania;
  • nie usuwa ani nie pogarsza cech dostępności nadanych na wcześniejszych etapach;
  • przekazuje informacje potrzebne do prawidłowego wykonania kolejnych czynności;
  • zgłasza problemUdokumentowana sytuacja wymagająca podjęcia działań. Problem może dotyczyć zarówno stanu dostępności i zgodności zasobów, jak i sposobu działania organizacji wpływającego na zapewnianie dostępności cyfrowej., którego nie może rozwiązać w ramach swoich zadań lub posiadanych kompetencji.

Jeżeli podczas pracy zostanie stwierdzony problem, materiał jest poprawiany na etapie, na którym możliwe jest jego skuteczne usunięcie. Kontrola przed publikacjąSprawdzenie materiału bezpośrednio przed udostępnieniem, służące ustaleniu, czy spełnia wymagania procesu publikacji i jaki powinien być dalszy sposób postępowania. nie zastępuje odpowiedzialności osób wykonujących wcześniejsze czynności.

6. Stosowanie standardów​

Do poszczególnych rodzajów treści i czynności organizacja przyporządkowuje właściwe standardy.

Standardy mogą dotyczyć w szczególności:

  • treści internetowych;
  • dokumentów elektronicznych;
  • materiałów wizualnych;
  • materiałów multimedialnych;
  • komunikacji w mediach społecznościowych;
  • prostego języka i ETRSposób opracowania i przedstawienia informacji przeznaczony szczególnie dla osób mających trudności z czytaniem i rozumieniem tekstu.;
  • innych rodzajów treści wykorzystywanych przez organizację.

Osoby uczestniczące w procesie mają dostęp do standardów potrzebnych do wykonywania swoich zadań i wiedzą, które wymagania stosują na poszczególnych etapach pracy.

Zmiana standardu jest odpowiednio uwzględniana w szablonach, wzorcach, instrukcjach, narzędziach kontrolnych i sposobie wykonywania pracy.

7. Warsztat pracy​

Organizacja zapewnia osobom uczestniczącym w procesie środki potrzebne do wykonywania powierzonych im zadań zgodnie z wymaganiami dostępności cyfrowej.

W zależności od rodzaju pracy warsztat może obejmować:

  • odpowiednio dobrane i skonfigurowane narzędzia do tworzenia i edytowania treści;
  • systemy publikacyjne umożliwiające zachowanie wymaganych cech dostępności;
  • dostępne wzorce i szablony;
  • instrukcje wykonywania typowych czynności;
  • przykłady prawidłowo przygotowanych treści;
  • listy kontrolne;
  • narzędzia wspomagające sprawdzanie dostępności;
  • repozytorium aktualnych standardów i materiałów pomocniczych;
  • możliwość uzyskania wsparcia w przypadku problemów wymagających dodatkowej wiedzy lub umiejętności.

Organizacja rozpoznaje również sytuacje, w których stosowane narzędzia utrudniają albo uniemożliwiają przygotowanie dostępnej treści, i podejmuje odpowiednie działania organizacyjne lub techniczne.

8. Przekazywanie treści pomiędzy uczestnikami procesu​

Treść jest przekazywana pomiędzy osobami, komórkami organizacyjnymi lub podmiotami uczestniczącymi w procesie w postaci umożliwiającej prawidłowe wykonanie kolejnych czynności.

Wraz z materiałem przekazuje się informacje potrzebne do dalszej pracy, jeżeli nie wynikają one jednoznacznie z materiału lub przyjętego sposobu postępowania.

W zależności od sytuacji mogą to być w szczególności informacje o:

  • przeznaczeniu i odbiorcach treści;
  • wymaganym sposobie lub terminie udostępnienia;
  • zastosowanych standardach;
  • elementach wymagających szczególnego sposobu postępowania;
  • wykonanej kontroli;
  • stwierdzonych problemach;
  • potrzebie zachowania określonych cech podczas eksportu, konwersji lub publikacji.

Jeżeli materiał jest przekazywany w celu dalszego opracowania, organizacja zapewnia, aby sposób jego przekazania nie powodował utraty informacji lub cech dostępności potrzebnych na kolejnych etapach.

9. Przekształcanie i techniczne przygotowanie treści​

Organizacja uwzględnia możliwość zmiany dostępności treści podczas czynności technicznych wykonywanych po jej przygotowaniu.

Dotyczy to w szczególności:

  • eksportowania do innego formatu;
  • konwertowania plików;
  • generowania dokumentów PDF;
  • kompresowania lub przetwarzania materiałów multimedialnych;
  • umieszczania treści w systemie CMS, BIP, intranecie lub innym systemie publikacyjnym;
  • automatycznego generowania treści;
  • przenoszenia treści pomiędzy systemami;
  • przygotowywania kolejnych wersji materiału.

Jeżeli czynność może zmienić cechy dostępności, jej rezultat jest sprawdzany w postaci, w jakiej treść będzie udostępniana odbiorcom.

10. Kontrola przed udostępnieniem​

Przed udostępnieniem treści organizacja przeprowadza kontrolę odpowiednią do rodzaju materiału, sposobu jego przygotowania oraz ryzyka wystąpienia problemów z dostępnością.

Kontrola może wykorzystywać w szczególności:

  • samokontrolę osoby przygotowującej treść;
  • listy kontrolne;
  • funkcje sprawdzania dostępności dostępne w wykorzystywanych narzędziach;
  • inne narzędzia automatyczne;
  • sprawdzenie manualne;
  • sprawdzenie przez inną osobę, jeżeli wymaga tego rodzaj materiału lub przyjęty sposób kontroli.

Stwierdzone nieprawidłowości są przekazywane do poprawienia osobie lub komórce odpowiedzialnej za odpowiedni etap przygotowania treści.

Szczegółowy sposób organizowania kontroli określają zasady kontroli dostępności treści cyfrowych przed publikacją stosowane w organizacji.

11. Publikacja lub przekazanie treści odbiorcom​

Treść jest publikowana lub przekazywana odbiorcom po wykonaniu czynności wymaganych dla danego rodzaju materiału.

Osoba wykonująca czynność publikacji lub przekazania odpowiada za prawidłowe wykonanie tej czynności, w tym za zachowanie cech dostępności materiału w wykorzystywanym kanale komunikacji.

Jeżeli publikacjaUdostępnienie treści lub zasobu cyfrowego określonym odbiorcom w wybranym kanale cyfrowym. polega na umieszczeniu treści w systemie publikacyjnym, po jej wykonaniu sprawdza się elementy, na które mogła wpłynąć czynność publikacji.

Publikacja nie jest traktowana jako moment, w którym odpowiedzialność za dostępność całej treści zostaje przeniesiona na osobę publikującą.

12. Utrzymywanie udostępnionych treści​

Udostępnienie treści nie kończy procesu.

Organizacja zapewnia odpowiednio do rodzaju treści:

  • utrzymywanie jej dostępności;
  • aktualizowanie treści i jej dostępnych elementów;
  • zachowanie dostępności podczas wprowadzania zmian;
  • reagowanie na stwierdzone bariery i zgłoszenia użytkowników;
  • kontrolowanie skutków zmian technologicznych wpływających na sposób udostępnienia;
  • właściwe postępowanie z kolejnymi wersjami treści;
  • zakończenie udostępniania treści, która nie jest już potrzebna.

W przypadku publicznie udostępnianych dokumentów elektronicznych organizacja stosuje również zasady zarządzania udostępnianymi dokumentami.

13. Sytuacje wymagające odrębnego sposobu postępowania​

Organizacja określa sposób działania w sytuacjach, w których typowy przebieg procesu nie może być zastosowany albo wymaga uzupełnienia.

Dotyczy to w szczególności:

  • treści pochodzących od innych podmiotów;
  • treści przygotowywanych przez wykonawców zewnętrznych;
  • treści publikowanych przez wykonawców w imieniu organizacji;
  • materiałów wymagających pilnego udostępnienia;
  • treści, których dostępności nie można zapewnić przed planowanym terminem udostępnienia;
  • awarii albo ograniczeń stosowanych narzędzi i systemów;
  • treści generowanych lub przekształcanych automatycznie, jeżeli sposób ich powstawania wymaga dodatkowej kontroli.

Dla takich sytuacji organizacja określa co najmniej:

  • kto podejmuje decyzję o sposobie dalszego postępowania;
  • jakie działania są podejmowane przed udostępnieniem;
  • jakie działania naprawcze są wymagane po udostępnieniu, jeżeli problem nie mógł zostać wcześniej usunięty;
  • jakie informacje o podjętej decyzji wymagają zachowania.

Odrębny sposób postępowania nie oznacza automatycznego odstąpienia od wymagań dostępności cyfrowej.

14. Kwalifikacje i wsparcie​

Osoby uczestniczące w procesie posiadają kwalifikacje potrzebne do wykonywania przypisanych im zadań.

Zakres potrzebnych kompetencji wynika z wykonywanych czynności. Innych kompetencji może wymagać przygotowanie treści, innych jej opracowanie techniczne, kontrola, publikacja, przygotowanie materiałów wizualnych lub multimedialnych czy rozwiązywanie nietypowych problemów.

Organizacja wspiera wykonywanie zadań między innymi przez:

  • zapewnienie standardów i materiałów operacyjnych;
  • instruktaże i szkolenia praktyczne;
  • możliwość konsultacji;
  • wsparcie eksperckie;
  • uczenie się podczas wykonywania rzeczywistych zadań;
  • wdrożenie nowych osób do sposobu pracy obowiązującego w organizacji.

Brak możliwości prawidłowego wykonania zadania jest analizowany nie tylko jako potencjalny brak wiedzy lub umiejętności, lecz również jako możliwy problem dotyczący narzędzi, standardów, instrukcji, podziału odpowiedzialności albo organizacji procesu.

15. Obserwowanie funkcjonowania procesu​

Organizacja obserwuje funkcjonowanie procesu i rozpoznaje problemy utrudniające tworzenie, udostępnianie i utrzymywanie dostępnych treści.

Wykorzystuje w szczególności:

  • wyniki kontroli przed publikacją;
  • informacje o powtarzających się błędach;
  • zgłoszenia osób uczestniczących w procesie;
  • zgłoszenia i doświadczenia użytkowników;
  • problemy ujawnione podczas aktualizowania i ponownego wykorzystywania treści;
  • informacje o trudnościach wynikających ze stosowanych narzędzi i systemów;
  • informacje o problemach związanych ze standardami, wzorcami, szablonami i instrukcjami;
  • informacje o trudnościach wynikających ze sposobu podziału zadań i odpowiedzialności.

Rozpoznane problemy są analizowane pod kątem ich przyczyn. W zależności od wyników organizacja zmienia odpowiednio:

  • przebieg procesu;
  • podział zadań i odpowiedzialności;
  • standardy;
  • wzorce i szablony;
  • narzędzia;
  • instrukcje i materiały pomocnicze;
  • sposób kontroli;
  • sposób zapewniania wsparcia i rozwijania kompetencji.

Powtarzające się problemy są traktowane jako informacja o funkcjonowaniu procesu, a nie wyłącznie jako błędy osób, które przygotowały konkretną treść.

16. Dostosowanie zasad do organizacji​

Organizacja dostosowuje sposób organizacji procesu do swojej struktury, skali komunikacji, rodzajów tworzonych treści i dostępnych zasobów.

W mniejszych organizacjach jedna osoba może wykonywać kilka ról, a zasady procesu mogą być opisane w jednym dokumencie lub włączone do istniejących instrukcji i zakresów obowiązków.

W większych organizacjach poszczególne rodzaje treści lub kanały komunikacji mogą mieć odmienne przebiegi pracy, pod warunkiem że dla każdego z nich określono zadania, odpowiedzialność, właściwe standardy, warsztat pracy i sposób kontroli.

Dostosowanie sposobu organizacji procesu nie oznacza pomijania czynności potrzebnych do zapewnienia dostępności treści. Celem jest takie zorganizowanie zwykłej pracy organizacji, aby wymagania dostępności cyfrowej były uwzględniane przez osoby mające rzeczywisty wpływ na rezultat poszczególnych etapów.